Се планираат 1.030 нови станови, но една дозвола ја смени градежната статистика

Нови 1.030 станови се предвидени за изградба во Македонија само врз основа на одобренијата издадени во август, што е речиси 60 проценти повеќе отколку во истиот месец лани. Истовремено, вредноста на планираните градежни проекти достигнала околу 354 милиони евра, со раст од дури 315,5 проценти. Но, зад оваа впечатлива бројка стои еден крупен инфраструктурен проект – автопатот Скопје – Блаце, кој значително ја зголемил вкупната вредност на планираните градби.

Според најновите податоци на Државниот завод за статистика, во август биле издадени 333 одобренија за градење, за 18,9 проценти повеќе отколку пред една година. Иако ова укажува на зголемена градежна активност, разликата меѓу растот на бројот на одобренијата и нивната вкупна вредност е голема. Причината, како што објаснува ДЗС, е издаденото одобрение за изградба на автопатот А4, на делницата од граничниот премин Блаце кон Скопје. Затоа четирикратното зголемување на вредноста не значи дека инвестициите во сите сегменти на градежништвото пораснале со исто темпо.

Станбената изградба, сепак, покажува значителен раст. Во споредба со август минатата година, кога биле предвидени 646 станови, сега се планираат 384 повеќе. Нивната вкупна корисна површина изнесува 80.530 квадратни метри, односно за околу 25 проценти повеќе од лани.

Особено интересна е разликата меѓу растот на бројот на станови и нивната површина. Пресметките врз основа на официјалните податоци покажуваат дека просечната површина на планираните станови се намалила од 99,5 на 78,2 квадратни метри за една година. Ова укажува на поголемо учество на помали станбени единици во августовските планови, но не е доволно за да се заклучи дали станува збор за промена во побарувачката или во инвеститорските стратегии.

Најголем број одобренија се издадени во Скопскиот Регион – 105, што претставува речиси една третина од вкупниот број во државата. Според видот на градбите, доминира високоградбата со 224 одобренија, додека 91 се однесува на реконструкции, а 18 на нискоградба.

Податоците откриваат и дека физичките лица се јавуваат како инвеститори кај 231 од одобрените објекти, а деловните субјекти кај 102. Сепак, поголемиот број одобренија на физички лица не значи и дека тие учествуваат со најголема вредност во планираните инвестиции.

Пошироката слика покажува дека станбената изградба останува активна, но со месечни осцилации. Во јуни биле предвидени 754 станови, а во јули 1.248. Со августовските бројки, за само три месеци се планирани вкупно 3.032 станбени единици.

За пазарот на недвижности, ова отвора важно прашање: дали зголемениот број планирани станови во наредниот период ќе придонесе за поголема понуда и евентуално ќе влијае врз цените? Засега, статистиката не дава таков одговор. Одобрението за градење не значи дека објектот е веќе изграден, ниту дека веднаш ќе се појави на пазарот.

Вистинскиот ефект од новите градежни проекти ќе зависи од нивната реализација, роковите за изградба и интересот на купувачите. Токму затоа, покрај бројот на издадени дозволи, за процена на состојбите на пазарот ќе бидат важни и податоците за завршените станови, продажбите и движењето на цените.