Аналитика
Предозирањето со Бенадрил, лесно достапен лек во Соединетите Американски Држави, кој ја содржи супстанцата дифенхидрамин и е наменет за ублажување на алергии е причина за смртта на 15-годишно девојче од Оклахома, потврдија истражните органи.
Лија Пресон, 15-годишно девојче од Енид, Оклахома починала вчера откако била хоспитализирана во Баптистичкиот медицински центар „Интегрис Хелт“ во Оклахома Сити по доживеан срцев напад и срцев застој откако наводно консумирала прекумерни количини од лекот за алергии што се продава без рецепт, а подоцна била прогласена за мозочна смрт. Како причина за предозирањето, медиумите го наведуваат опасниот предизвик на TikTok наречен Предизвикот Бенадрил (Benadryl Challenge), кој се појавил уште во 2020 година, но сè уште убива тинејџери низ САД и Канада.
ШТО Е „ПРЕДИЗВИКОТ БЕНАДРИЛ“?
Предизвикот Бенадрил, кој започна во 2020 година на TikTok, потоа се проширил и на други платформи на социјалните медиуми и млади луѓе сè уште се обидуваат да го следат. Предизвикот ги предизвикува гледачите да земаат големи дози на лекови за алергии што се продаваат без рецепт и го содржат лекот дифенхидрамин. Учесниците мора да се борат против поспаноста предизвикана од лекот за да доживеат интоксикација и халуцинации.
Предизвикот вклучува внесување над 300 мг дифенхидрамин или повеќе од 12 таблети Бенадрил, или големи количини од неговата течна форма, што далеку го надминува она што е медицински безбедно. За перспектива, максималната дозволена доза во период од 24 часа е шест таблети за деца на возраст од 6 до 12 години и 12 таблети за возрасни и деца над 12 години. Земањето повеќе од препорачаната количина може да доведе до гадење, напади, па дури и смрт.
Медицинската струка предупредува дека кога Бенадрил се зема во прекумерни количини, може да доведе до напади, срцеви аритмии, а понекогаш тие срцеви аритмии доведуваат до срцев застој, што може да предизвика крвта да не стигне до мозокот, што доведува до мозочна смрт.
Иако привлече внимание во 2020 година, предизвикот повторно се појави во 2023 година, при што извештаите за случаи продолжија и покрај напорите за елиминирање на трендот. Истражувањето презентирано на годишниот состанок на Американската академија за педијатрија во септември 2025 година го потврди мрачниот модел. Најголем број извештаи се случија во 2023 година (73 извештаи), по што следеше 2020 година (62 извештаи). Месечните извештаи се движеа од 0 до 16 пред април 2020 година, и од 2,13 до 6,63 по мај 2020 година – кога првпат се појави предизвикот.
Бројот на човечки животи расте откако првпат се појави трендот. Во август 2020 година, Johnson & Johnson, производителите на Benadryl, издадоа предупредување за предизвикот по смртта на 15-годишна девојка која проголтала голема количина дифенхидрамин. Во 2023 година, предизвикот го одзеде животот на 13-годишно момче. Џејкоб Хауард Стивенс од Гринфилд, Охајо, почина откако зел 12 до 14 таблети, што веднаш предизвикало напади. Неговиот татко Џастин Стивенс ја раскажа трагедијата за ABC News. По приемот во единицата за интензивна нега, беше откриено дека претрпел критично оштетување на мозокот и починал по шест дена механичка вентилација.
Неодамна, три деца починаа во Конектикат по предозирање со дифенхидрамин, кој најчесто се продава како Бенадрил. Нивните смртни случаи ги обновија предупредувањата за предизвикот на социјалните медиуми што ги охрабрува децата да земаат опасни количини од лекот за алергии што се продава без рецепт.
Канцеларијата на детскиот адвокат во Конектикат не можеше дефинитивно да потврди дали сите три смртни случаи се директно поврзани со предизвикот, но лекарите следеа постојан пораст на злоупотребата на дифенхидрамин откако започнаа трендовите на социјалните медиуми.
Болниците низ САД, исто така, пријавија пораст на поврзани итни случаи. Детската болница Форт Ворт во Тексас соопшти дека лекувала повеќе од 100 пациенти со предозирање со Бенадрил за шест месеци. Детската болница Ради во Сан Диего слично пријавила најмалку пет деца третирани за една недела.
СЛУЧАЈОТ НА ЛИЈА
Лија Пресон, 15-годишно девојче од Енид, Оклахома, кое почина вчера како резултат на предозирање со лесно достапниот лек против алергии е најнов во низата трагични случаи на деца кои се согласиле да учествуваат во Предизвикот Бенадрил. Нејзиниот татко, Ричард Пресон, изјавил дека, по приемот во болница, повеќекратните тестови покажале дека таа немала никаква мозочна активност.
Според таткото, Лија го прифатила предизвикот најмалку пет пати, а нејзиниот прв обид бил околу Божиќ во 2025 година. „Никогаш не дознав за тоа сè додека мојата поранешна сопруга не ми кажа за тоа другиот ден“, изјави тој за NewsNation. „Лија е многу одлучна личност и отсекогаш сакала да биде позната на TikTok“, изјави нејзиниот татко за медиумот. „Боли да се види дека мојата ќерка сега лежи безживотно поради некој предизвик што не можеше да се запре“. Семејството разговарало за донирање органи на починатото девојче, бидејќи Лија била дете кое сакало да помага на другите.
ФДА издаде предупредување за предизвикот Бенадрил кон крајот на 2020 година, повикувајќи ги родителите и старателите да го заклучат дифенхидраминот за да спречат злоупотреба од страна на тинејџерите. Во тоа предупредување се наведува дека земањето повисоки од препорачаните дози „може да доведе до сериозни срцеви проблеми, напади, кома, па дури и смрт“.
И покрај тие рани предупредувања, фактот дека скоковите во употребата на штетен дифенхидрамин продолжуваат години откако предизвикот првпат стана вирален „покажува колку можат да бидат моќни и опасни трендовите на социјалните медиуми“, според д-р Ноелија Свајмелер, педијатриски лекар-резидент на Универзитетот во Оклахома во Талса, Факултет за општа медицина.
Детскиот психијатар д-р Чендлер Хикс забележа дека децата често не ја препознаваат опасноста од трендовите на социјалните медиуми и дека разговорот за безбедноста на интернет треба да биде континуиран, почнувајќи од рана возраст – вклучително и за децата што користат iPadови, Roblox или други уреди за игри.
Училиштата во САД, исто така, го кренаа алармот. Портпаролот на јавните училишта во округот Гранвил, д-р Кортни Карин, рече дека семејствата треба или да го ограничат пристапот до штетна содржина на социјалните медиуми или да се осигурат дека нивните деца ги имаат потребните вештини за да се спротивстават на притисоците својствени за користење на социјалните медиуми.
ОДГОВОРОТ НА ТИКТОК
Упорноста на предизвикот Benadryl истакнува структурен проблем во безбедноста на социјалните медиуми.
Одговорот на TikTok во текот на годините беше конзистентен по тон, иако ограничен по ефект. По раните смртни случаи, TikTok изјави: „Во TikTok, строго забрануваме и отстрануваме содржина што промовира опасно однесување, со приоритет безбедноста на нашата заедница. Никогаш не сме виделе ваков тренд на содржина на нашата платформа и со години ги блокираме пребарувањата за да помогнеме во обесхрабрувањето на имитирањето на однесувањето. Нашиот тим од 40.000 професионалци за безбедност работи на отстранување на прекршувањата на нашите упатства за заедницата.“
Хаштагови како што се „Benadryl“ и „BenadrylChallenge“ се оневозможени. Иако пребарувањето за „Benadryl“ е блокирано од 2020 година, сепак може да резултира со предлози како „bena challenge“ или „benary changle“, а видеа поврзани со оригиналниот предизвик сепак може да се појават.
Критичарите тврдат дека мерките на TikTok не биле доволни. Барем една мајка чија ќерка за малку преживеала предозирање со Benadryl открила дека кога се обидела да ги пријави видеата што ги открила на фидот на нејзината ќерка, ѝ било кажано дека тие не ги прекршуваат упатствата на TikTok. Експертите велат дека штетната содржина може повторно да се појави преку повторно објавување, нови хаштагови и алгоритамски препораки што воведуваат стари трендови кај новата генерација корисници.
Johnson & Johnson, производителот на Benadryl, издаде повеќекратни предупредувања и соработуваше со платформи за отстранување видеа, но лекот останува слободно достапен без рецепт во аптеките и продавниците за храна низ САД.
(Фото: скриншот, American Academy of Pediatrics)
