Аналитика
Шпанскиот премиер Педро Санчез во петокот итно отпатува во Сеута, откако шпанските власти објавија дека најмалку 57 мигранти, кои се обидувале да стигнат до автономната шпанска територија Сеута, што се наоѓа на медитеранскиот брег на северноафриканското копно, загинале откако ја преминале границата од Мароко, додека десетици илјади луѓе влегле во енклавата во последните 24 часа. Шпанскиот премиер ги обвини бандите за трговија со луѓе за трагедијата, откако околу 60.000 мигранти преминаа во шпанската северноафриканска енклава Сеута од Мароко.
Загинатите мигранти главно се удавиле или биле прегазени од стампедо при масовен обид да ги преминат да се премине високата ограда на плажата Тарахал, урбана плажа во близина на граничниот премин со Мароко.
Шпанското Министерство за внатрешни работи соопшти дека околу 50.000 луѓе ја преминале границата од четврток наутро и процени дека 48.300 се вратиле до 18 часот (16:00 GMT) во петок. Хуан Хесус Вивас, шеф на локалната самоуправа на Сеута, рече дека дури 60.000 луѓе ја преминале границата во текот на изминатите неколку дена.
На портите на шпанската енклава Сеута, мароканските власти распоредија камиони со водени топови и ги потиснаа луѓето назад. Изгорените остатоци од автобус и седум автомобили можеа да се видат во близина од судирите со толпата.
Локалните власти предупредија на сериозна хуманитарна криза, откако илјадници мигранти, дел од нив семејства со мали деца, останале на мароканската страна на границата.
Санчез ги нарече преминувањата „кршење“ на шпанскиот територијален суверенитет, велејќи дека властите го забрзуваат репатријацијата на пристигнатите оваа недела. Шпанското Министерство за внатрешни работи соопшти дека околу 25.000 луѓе се вратени од Сеута во Мароко досега во петокот.
Сеута, заедно со Мелиља – уште еден автономен шпански град во Северна Африка – претставува единствена копнена граница на Европската Унија со Африка. И двата града често доживуваат пораст на обиди за премин од страна на луѓе кои сакаат да мигрираат во Европа.
За да стигнат до Сеута на северниот африкански брег, мигрантите често пливаат од мароканскиот град Фнидек, поминувајќи околу 5 км за да стигнат до шпанска територија. Други се обидуваат да го преминат од блискиот град Белјунеш, каде што растојанието е пократко.
Италија во петокот го суспендираше Шенгенскиот договор со Шпанија, затворајќи ги своите воздушни и морски граници поради неодамнешниот прилив на нерегуларни мигранти во шпанската енклава Сеута, објави националната новинска агенција ANSA.
Министерството за внатрешни работи нареди затворање по влегувањето на околу 50.000 мигранти во Сеута од четврток.
Министерот за надворешни работи Антонио Тајани ја бранеше одлуката, велејќи дека привременото суспендирање на Шенген е „неопходен избор за заштита на безбедноста на нашите граѓани и одбрана на европските граници“. „Мерка предвидена со договорите и денес стана неизбежна“, напиша тој на американската компанија за социјални медиуми X, додавајќи дека приливот на мигранти во Сеута ги потсетува дека управувањето со границите на ЕУ е заедничка одговорност за членовите.
„Мораме да работиме заедно за да спречиме неконтролирани мигрантски текови да влезат на територијата на ЕУ, со сите последователни ризици и заканата од тероризам, на која мора да се спротивставиме без двоумење“, рече Тајани.
Францускиот министер за внатрешни работи Лоран Нуњез изјави дека Франција ќе ги заостри границите со Шпанија по неодамнешните случувања.
Претходно во петокот, шпанскиот премиер Педро Санчез го опиша масовното пристигнување на мигранти во Сеута како „напад“ и „кршење на територијалниот интегритет на Шпанија“, ветувајќи дека ќе ја врати нормалноста „што е можно поскоро“.
Според Министерството за внатрешни работи на Шпанија, повеќе од 48.000 од околу 50.000 мигранти кои нерегуларно влегле во Сеута од четвртокот веќе се вратиле во Мароко.
Повеќе држави од Европската Унија веќе и понудија помош на Шпанија во справување со пограничката мигрантска криза во Сеута.
Во меѓувреме, дипломатските тензии меѓу Шпанија и Израел околу војната во Газа се прелејаа на миграциската криза во шпанската северноафриканска енклава Сеута по острата размена на критики меѓу израелскиот амбасадор во ОН, Дани Данон, и шпанскиот министер за транспорт, Оскар Пуенте.
Данон ја обвини Шпанија дека постојано го критикува Израел додека прогласува вонредна состојба во Сеута поради миграциската криза. „Шпанија, која никогаш не пропушта можност да му држи предавања на Израел, прогласи вонредна состојба во Сеута по кризата околу нејзината имиграциска политика“, напиша Данон на X.
„Можеби пред да продолжи да ни држи предавања, време е да му објасни на светот зошто сè уште одржува колонијални енклави во Африка“, додаде тој, осврнувајќи се на шпанските територии Сеута и Мелиља на медитеранскиот брег на Мароко.
Цитирајќи го постот на Данон на X, Пуенте одговори: „Па, се чини дека сè станува сосема јасно“.
Иако министерот не даде појаснување, неговата забелешка беше широко протолкувана како одговор на критиките на Данон и дојде во услови на растечка политичка дебата во Шпанија за миграциската криза и улогата на Израел во регионалната политика.
Онлајн размената следеше по коментарите на шпанската политичка коментаторка Каролина Алонсо, која тврдеше дека Израел се обидува да ја поткопа шпанската влада како одмазда за ставот на Мадрид за војната во Газа.
Споделувајќи објава за повиците на некои италијански политичари за суспендирање на Шпанија од Шенген зоната, Алонсо тврдеше дека напорите се спроведуваат „преку Мароко, со поддршка на Израел“, како и на крајната десница на Шпанија и Европа.
Таа, исто така, ги обвини САД дека се обидуваат да ја ослабат шпанската влада за да го прошират своето влијание врз Гибралтарскиот теснец, тврдејќи дека миграциската криза станала дел од поширока геополитичка борба.
Шпанскиот новинар Хозе Визнер потсети на објава на социјалните мрежи од 2019 година од Јаир Нетанјаху, син на израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху, во која се споменува наводната израелска поддршка за сепаратистичките движења во Сеута и Мелиља. Цитирајќи ја објавата, Визнер праша дали сегашниот миграциски притисок претставува „одмазда“ против шпанскиот премиер Педро Санчез за која „сите Шпанци плаќаат“.
Односите меѓу Шпанија и Израел нагло се влошија од почетокот на војната во Газа во октомври 2023 година. Шпанија е меѓу европските земји кои се најкритични кон воената кампања на Израел, ја призна Државата Палестина во мај 2024 година и постојано повикува на итен прекин на огнот и поголем хуманитарен пристап до Газа.
