Аналитика
Албанија воведе високи парични казни за лицата присутни на демонстрации што прераснуваат во насилство, додека владата се обидува да се справи со секојдневните протести во главниот град Тирана, на кои се бара оставка од премиерот Еди Рама.
Албанскиот премиер во неделата најави нова законска регулатива насочена кон справување со насилството на уличните протести, по неколкунеделни судири меѓу антивладините демонстранти и полицијата, кои продолжија да ескалираат и за време на викендот.
Мерките стапија на сила веднаш, но за да останат во сила, потребно е да добијат одобрение од парламентот во рок од 45 дена.
Тие, исто така, воведуваат казни за поттикнување насилство на интернет и обезбедуваат обесштетување за малите бизниси што претрпеле штета за време на протестите.
Рама ја опиша оваа регулатива како „нов пакет против насилството и урбаната анархија“.
Тој повторно го обвини лидерот на опозицијата, претседателот на Демократската партија, Сали Бериша, за насилството на протестите. Исто така, ги обвини и „антифашистичките екстремисти кои го величаат насилството низ Европа, како и странските актери кои не сакаат Албанија да биде дел од Европската Унија“.
Рама изјави дека регулативата ќе вклучува мерки за обесштетување на малите бизниси за штетите предизвикани од протестите, како и мерки што ќе ѝ овозможат на полицијата да ги ограничи протестите во близина на одредени јавни институции.
Исто така, ќе бидат вклучени мерки што ќе ѝ овозможат на полицијата да побара од корисниците да ги избришат објавите на социјалните мрежи доколку тие поттикнуваат насилство, „притоа нудејќи и психолошка поддршка кога тоа е потребно“.
Рама најави дека со новата регулатива се воведуваат парични казни за „учество во неодобрен собир и непочитување на наредбата за разотидување“, кои ќе се движат од 100 до 1.000 евра за секој учесник, како и казни за лицата што го кријат својот идентитет со носење маски.
„Непочитувањето на наредбата за разотидување и криењето на идентитетот ќе се казнуваат со парична казна до 5.000 евра за секој учесник. Воедно, попречувањето на сообраќајот исто така ќе се казнува со парична казна за секој учесник“, изјави тој.
Рама додаде дека ќе биде воспоставен и „посебен електронски регистар“ за лицата осомничени за извршување кривични дела против државата, јавниот ред и јавната безбедност, но без да наведе конкретни детали.
Исто така, ќе биде воведен и нов етички кодекс за наставниците во училиштата, со оглед на тоа што во актуелниот бран протести учествуваат и тинејџери на училишна возраст.
„Училиштата мора да останат безбеден простор за децата; „Етичкиот кодекс пропишува дека ниту еден наставник не смее да го користи својот авторитет за да носи деца помлади од 18 години на какви било собири – постапки што би биле спротивни на најдобрите интереси на децата и на очекувањата на нивните родители“, изјави Рама.
Рама додаде дека „останувањето на местото на насилство по предупредувањата од полицијата“ ќе стане кривично дело, исто како и „организирањето собир што е забранет со законска одлука“, додека „повиците за насилство на социјалните мрежи“ исто така ќе се третираат како кривично дело поврзано со насилство.
Активистите веднаш изразија загриженост за тоа како новата законска регулатива ќе влијае врз слободата на собирање и слободата на говорот.
Насилните судири во саботата продолжија неколку часа, при што полицијата употреби солзавец, водени топови и гумени куршуми во обид да ги растера демонстрантите. Демонстрантите извикуваа „Револуција“ и „Рама во затвор, Бериша во затвор“.
Еден демонстрант, идентификуван како Ерјон Вишкули, бил погоден со гумен куршум во окото и испратен во Италија на итна медицинска интервенција. Друг демонстрант, кој не ѝ пружал отпор на полицијата, бил виден како е претепан од група полицајци во саботата вечерта.
Во неделата, полицијата соопшти дека е покрената „административна истрага“ за двата случаи, а полицаецот што бил виден како го тепа демонстрантот е суспендиран.
Демонстрациите за време на викендот беа продолжение на антивладините протести кои започнаа мирно на 31 мај, првично како реакција на предлогот за изградба на луксузно туристичко одморалиште во заштитена еколошка зона во Звернец – проект поврзан со Џаред Кушнер, зетот на Доналд Трамп.
Кон средината на октомври, тоа прерасна во бран протести предводени од студенти, насочени против корупцијата, недостатоците во здравствениот систем и недостигот на перспективи за младите во оваа земја со 2,3 милиони жители.
Протестите добија насилен карактер, со секојдневни судири меѓу полицијата и младите демонстранти, кои бараат оставка од Рама и неговата влада, обвинувајќи ги за коруптивно владеење и лошо економско управување. Рама во повеќе наврати одби да поднесе оставка.
