Аналитика
Европската Унија и Кина се договорија околу кинеските автомобили – ЕУ планира да воведе годишна квота од 350.000 хибридни возила увезени од Кина. Според предложениот аранжман, квотата ќе се зголемува за 6% годишно по првата година, додека ограничувањето ќе престане да важи по четири години.
Според извештајот, извозот на „плаг-ин“ хибридни возила од кинеско производство во Европа е зголемен откако ЕУ воведе дополнителни царини за електрични возила увезени од Кина во 2024 година.
Европската комисија проценува дека увозот на кинески „плаг-ин“ хибридни возила би можел да достигне приближно 800.000 единици оваа година. Европските власти се загрижени дека кинеските возила со конкурентни цени би можеле да извршат притисок врз домашните производители на автомобили и да освојат поголем дел од европскиот пазар.
Според предложениот механизам, европските царински органи ќе престанат да дозволуваат дополнителен увоз на хибридни возила од Кина штом ќе се достигне годишната квота.
Договорот веројатно ќе се спроведе преку истрага за заштитни мерки на ЕУ, врз основа на која на Кина ќе ѝ биде доделена квота во согласност со заедничкото разбирање. Трговијата со електрични возила и понатаму ќе се регулира преку примена на компензаторни давачки или преку преземање обврски во врска со цените. Овој пристап е во согласност со правилата на Светската трговска организација и има смисла како дел од кохерентна трговска и индустриска политика за автомобилскиот сектор на ЕУ. Од значење за автомобилскиот сектор се и чекорите за олеснување на трговијата преку контрола на извозот, како и дијалогот за инвестиции.
Во поширока смисла, Европската комисија, која е одговорна за трговските преговори, изјави дека дискусијата за хибридните возила била воведена како „доказ за концептот“. Веројатно е дека слични пристапи ќе се применат и во други сектори погодени од наглиот пораст на кинескиот увоз. Во такви случаи, заштитните мерки можат да го оправдаат воведувањето квоти доделени врз основа на уделот во увозот во текот на неодамнешен репрезентативен период. Дури и ако мерките се применат на целиот увоз, влијанието врз трговијата на воспоставените добавувачи обично е ограничено.
Лидерите на ЕУ ќе разговараат за договорот со Кина на самитот што ќе се одржи на 15 и 16 октомври. Потпирањето на алатки кои се во согласност со правилата на СТО, а се содржани во договорот, е во линија со француско-германските препораки изнесени во таканаречениот „неформален документ“ (non-paper) од 5 октомври. Ова бара од ЕУ „целосно да ги искористи постоечките механизми за трговска одбрана преку побрза и поефикасна примена на инструментите за трговска одбрана (TDI)“ – со други зборови, да користи инструменти усогласени со правилата на СТО како прва линија на дејствување.
Доколку некоја трета земја се обиде да се спротивстави на примената на овие одбранбени механизми преку политички или економски средства, предизвикувајќи „сериозни и системски нарушувања“, Франција и Германија предлагаат нов трговски инструмент на ЕУ кој би можел да доведе до брзо затворање на делови од единствениот пазар за таа земја. Овој предлог има за цел да опфати особено штетен облик на принуда, при што се упатуваат закани за мерки како што се ограничувања на извозот на критични ресурси, што потенцијално би имало особено негативно влијание врз економијата на ЕУ.
Како дел од поширокиот договор, Кина исто така се согласи да ги намали царините за одредени производи од ЕУ и да го олесни издавањето на извозни дозволи за елементи од групата на ретки земји и за перманентни магнети.
Предложената квота е дел од пошироките трговски преговори меѓу ЕУ и Кина, насочени кон решавање на тензиите поврзани со увозот на возила, пазарната конкуренција и пристапот до клучни индустриски материјали. Договорот се однесува на контролата на извозот, а особено на заложбата на Кина да го олесни издавањето извозни дозволи за испорака на ретки земјини метали и постојани магнети во ЕУ.
ЕУ и Кина нагласија оти нивните разлики треба да се решаваат во рамките на правилата на СТО. Заедничкиот став предвидува зајакната билатерална соработка во однос на реформата на СТО.
