Обврзниците му испратија предупредување на ФЕД: Волстрит остро падна, пазарот стравува дека инфлацијата повторно „бега“

Дау Џонс загуби повеќе од 1.150 поени, а приносот на 30-годишните американски обврзници се искачи над 5,20 проценти. Одлуката на ФЕД да не ги зголеми каматите требаше да го смири пазарот, но инвеститорите во неа препознаа друг ризик – дека централната банка можеби задоцнува во борбата против инфлацијата.

Волстрит во средата не падна само затоа што Федералните резерви не ги променија каматните стапки. Падот беше предизвикан од многу подлабока загриженост: дека инфлацијата повторно добива сила, додека американската централна банка сè уште нема јасен план како ќе ја запре.

Најгласното предупредување не дојде од берзанските индекси, туку од пазарот на државни обврзници. Додека ФЕД ја задржа основната камата во распон од 3,50 до 3,75 проценти, приносите на долгорочните американски обврзници нагло пораснаа. Пораката што инвеститорите ја прочитаа беше непријатна: доколку централната банка не ја затегне монетарната политика, финансискиот пазар ќе го направи тоа наместо неа, преку повисоки трошоци за задолжување.

Федералниот комитет за отворен пазар со девет гласа „за“ и три „против“ одлучи каматната стапка да остане непроменета. Тројцата членови што гласаа против одлуката побарале зголемување од 0,25 процентни поени, што покажува дека загриженоста за инфлацијата веќе не е ограничена само на инвеститорите, туку постои и во самиот ФЕД.

Во официјалното соопштение, ФЕД наведе дека американската економија продолжува да расте со солидно темпо, дека вработувањето е стабилно, но и дека инфлацијата останува над целта од два проценти. Како еден од изворите на ценовниот притисок беа посочени нарушувањата во понудата, особено во енергетскиот сектор.

Претседателот на ФЕД, Кевин Ворш, уверуваше дека институцијата нема да отстапи од борбата против инфлацијата и дека ќе дејствува доколку биде потребно. Сепак, тој не даде јасна насока што точно треба да се случи за каматите да бидат зголемени, ниту објасни дали следниот чекор е можен веќе во септември.

Токму тој недостиг од јасност дополнително ги вознемири инвеститорите. Аналитичарите ја опишаа одлуката како „јастребово задржување“ – каматите не беа зголемени, но поделбата во ФЕД и предупредувањата за инфлацијата ја оставија вратата ширум отворена за идно затегнување.

По прес-конференцијата на Ворш се случи необично движење на американската крива на приноси.

Приносот на двегодишните државни обврзници, кој е најчувствителен на непосредните одлуки на ФЕД, се намали за околу 3,5 базични поени, на 4,242 проценти. Истовремено, приносот на десетгодишните обврзници порасна за повеќе од седум базични поени, на 4,679 проценти.

Уште посилно беше движењето кај 30-годишните обврзници, чиј принос се искачи над 5,20 проценти, највисоко ниво од 2007 година.

Таквото движење значи дека инвеститорите не очекуваат итно и агресивно зголемување на каматите, но бараат многу повисок принос за да позајмат пари на американската држава на подолг рок. Причината е стравот дека инфлацијата може да остане висока подолго од очекуваното и постепено да ја намалува реалната вредност на долгорочните инвестиции.

Со други зборови, ФЕД порача дека е подготвен да ја победи инфлацијата, но обврзничкиот пазар побара доказ дека централната банка навистина е подготвена да ги преземе потребните чекори.

Притисокот од пазарот на обврзници брзо се префрли на акциите.

Дау Џонс падна за 2,19 проценти, односно за околу 1.153 поени, и тргувањето го заврши на 51.594 поени. Индексот СиП 500 загуби 1,52 проценти и се спушти на 7.316 поени, додека технолошкиот Насдак се намали за 1,74 проценти, на 24.443 поени.

Насдак 100, во кој се вклучени најголемите нефинансиски компании котирани на Насдак, падна за 2,1 процент и се најде околу 11 проценти под рекордното ниво постигнато во јуни.

Растот на долгорочните приноси е особено неповолен за технолошките компании. Кога сигурните државни обврзници нудат принос над пет проценти, инвеститорите стануваат помалку подготвени да плаќаат високи цени за акции чии очекувани профити се проектирани далеку во иднината.

Истовремено, повисоките приноси значат поскапо финансирање за компаниите, поскапи станбени и деловни кредити и поголем притисок врз инвестициите и потрошувачката.

Падот не беше предизвикан само од ФЕД. Инвеститорите сè повеќе ги преиспитуваат огромните суми што технолошките компании ги вложуваат во вештачка интелигенција, центри за податоци и компјутерска инфраструктура.

До неодамна, речиси секоја најава за поголеми вложувања во вештачка интелигенција беше наградувана со раст на акциите. Сега пазарот бара нешто повеќе – конкретни приходи, профит и поврат на вложениот капитал.

Акциите на јужнокорејскиот производител на мемориски чипови СК Хајникс паднаа околу десет проценти, иако компанијата објави шесткратно зголемување на кварталната добивка. Резултатите едноставно не беа доволно добри за да ги оправдаат високите очекувања на инвеститорите. Американската компанија „Вертив“, која произведува инфраструктура за центри за податоци, загуби околу 17 проценти откако не ги исполни очекувањата за приходите.

„Мета“ дополнително ги зголеми процените за капиталните инвестиции во 2026 година, по што нејзините акции паднаа во продолженото тргување. Од друга страна, „Мајкрософт“ ги надмина очекувањата за растот на приходите од облачните услуги, што донесе одредено олеснување и покажа дека дел од огромните вложувања во вештачка интелигенција почнуваат да носат резултати.

Дополнителен проблем за ФЕД е цената на енергијата.

Суровата нафта во средата поскапе за повеќе од седум проценти поради новата ескалација на конфликтите на Блискиот Исток. Растот на цените на нафтата директно влијае врз трошоците за транспорт, производството, храната и потрошувачките цени, со што може повторно да ја поттикне инфлацијата.

Во четвртокот наутро цената на „брент“ се повлече под 90 долари за барел, но остана во близина на високи нивоа. Инвеститорите стравуваат дека нова ескалација би можела повторно да предизвика силен ценовен шок.

Токму тука се наоѓа најголемата дилема на ФЕД. Доколку централната банка ги зголеми каматите, ризикува да го забави економскиот раст и да предизвика дополнителен пад на берзите. Доколку предолго чека, инфлацијата може уште повеќе да се вкорени, а пазарот да побара уште повисоки приноси.

Првите движења на пазарите на 30 јули покажаа дека инвеститорите и натаму се внимателни.

Поширокиот индекс на азиско-пацифичките акции без Јапонија се намали за 0,6 проценти, додека тргувањето беше исклучително променливо. Фјучерсите на Насдак пораснаа за околу 0,4 проценти, што укажуваше на можен обид за стабилизација на американскиот технолошки сектор, но не и на целосно враќање на довербата.

Пазарот во моментов проценува приближно 60 до 65 проценти веројатност ФЕД да ги зголеми каматите во септември, но очекувањата брзо се менуваат со секој нов податок за инфлацијата, вработувањето и цените на енергијата.

Колкава е неизвесноста покажуваат и целосно различните прогнози на најголемите банки. „Бенк оф Америка“ очекува три зголемувања на каматите, почнувајќи од септември. „Џеј Пи Морган“ ја помести прогнозата за првото зголемување од 2027 година на декември 2026 година. „Голдман Сакс“ и „Барклис“ сметаат дека каматите ќе останат непроменети до крајот на годината, додека „Ситигруп“ сè уште прогнозира намалувања во октомври и декември.

Тоа е можеби и најдобриот опис на состојбата на пазарите: сите го слушнаа ФЕД, но никој не е сигурен што точно сакаше да каже.

Берзите можат да издржат високи камати, а можат да издржат и повисока инфлација за одреден период. Она што најтешко го поднесуваат е неизвесноста. А токму неизвесноста, по последната одлука на ФЕД, стана најскапиот фактор на Волстрит.