ТРАМП ПОПУШТА: Дозволена руска нафта за Куба среде енергетска криза

Американската политика кон Куба доби неочекуван пресврт, откако претседателот Доналд Трамп сигнализираше дека нема да се спротивстави на пристигнувањето на руски танкер со нафта на островот, и покрај долгогодишниот притисок на Вашингтон врз Хавана. Потегот доаѓа во момент кога Куба се соочува со една од најтешките енергетски и економски кризи во последните децении.

Рускиот танкер „Анатоли Колодкин“, натоварен со околу 730.000 барели сурова нафта, веќе се наоѓа во близина на кубанскиот брег и се очекува да пристигне во пристаништето Матанзас. Станува збор за потенцијално прва испорака на нафта во последните месеци, откако американските мерки практично го прекинаа снабдувањето на островот од клучните партнери.

Во изјава дадена на претседателскиот авион „Ер Форс Уан“, Трамп порача дека САД нема да го блокираат ваквиот потег, нагласувајќи дека населението во Куба има потреба од енергија за основни услови за живот. „Ако некоја земја сака да испрати нафта во Куба, немам проблем со тоа,  било да е Русија или некој друг“, изјави тој, додавајќи дека луѓето на островот „мора да преживеат“.

Оваа порака претставува значително отстапување од досегашната стратегија на Вашингтон, кој во последните месеци ја засили економската и енергетската блокада. САД го ограничија снабдувањето од Николас Мадуро и се заканија со дополнителни тарифи за земјите што би продолжиле да испорачуваат нафта во Куба, нарекувајќи ја владата во Хавана „вонредна закана“.

Последиците од оваа политика веќе се драматично видливи на терен. Куба се соочува со хроничен недостиг на гориво, што доведе до чести и долготрајни прекини на електричната енергија. Во некои делови од земјата, струјата исчезнува со денови, јавниот транспорт е сериозно ограничен, а болниците се борат да функционираат. Недостигот на енергија влијае и врз снабдувањето со храна, предизвикувајќи дополнителен притисок врз населението.

Ситуацијата ескалираше до точка каде што во одредени градови избувнаа и ретки протести, со граѓани кои излегуваат на улица во темнина, удирајќи по тенџериња и барајќи подобри услови за живот. Експертите предупредуваат дека кризата е најтешка од распадот на Советскиот Сојуз наваму.

Во меѓувреме, Москва најави дека е во контакт со кубанските власти за да разгледа дополнителни начини за помош. Иако Кремљ не потврди конкретни испораки, пристигнувањето на „Анатоли Колодкин“ би можело да биде првиот чекор во тој правец.

Трамп, пак, ги оттурна критиките дека со дозволувањето на танкерот индиректно му помага на рускиот претседател Владимир Путин. Според него, станува збор за ограничен потег без пошироко геополитичко значење. „Ако сака да испрати еден брод со нафта, тоа не ме загрижува“, рече тој.

Истовремено, американскиот претседател повторно ја критикуваше кубанската власт, оценувајќи ја како „корумпирана“ и предвидувајќи нејзин пад во блиска иднина. „Куба е пред колапс“, изјави Трамп, додавајќи дека САД „ќе бидат таму за да помогнат“ кога тоа ќе се случи.

Иако една испорака на нафта веројатно нема суштински да ја реши кризата, нејзиното дозволување отвора нова динамика во односите меѓу Вашингтон, Москва и Хавана. Во момент кога Куба се наоѓа на раб на енергетски колапс, дури и ваков ограничен чекор може да има значително политичко и хуманитарно значење.

(Фото: Unsplash)