Аналитика
Европската унија покрена тужба против три компании поради доцнења во развојот на новиот биометриски граничен систем, чие воведување доведе до долги редици на аеродромите низ Европа. Случајот, кој го покрена агенцијата на ЕУ за ИТ-системи (eu-LISA) против американскиот технолошки гигант IBM, француската ИТ-компанија Atos и италијанската одбранбена групација Leonardo, се однесува на проблеми настанати за време на развојот на Системот за влез/излез (EES).
Системот бара од повеќето државјани на земји надвор од ЕУ, кои ја посетуваат Шенген-зоната (каде што нема гранични контроли) за краток престој, да бидат фотографирани при преминувањето на надворешните граници. Патниците на кои не им е потребна виза исто така мора да дадат отпечатоци од прсти, при што од оваа обврска се изземени децата под 12-годишна возраст, како и лицата за кои земањето отпечатоци е физички невозможно.
Системот ги заменува печатите во пасошите, ги евидентира влезовите и излезите на посетителите и ги идентификува лицата кои останале подолго од дозволеното време.
РЕДИЦИ, ПРОПУШТЕНИ ЛЕТОВИ, ДЕФЕКТИ
Од почетокот на неговото постепено воведување во октомври 2025 година, системот се соочува со технички проблеми, вклучително и дефекти на скенерите за отпечатоци и киосците за регистрација. На прометните аеродроми, чекањето во редици достигнуваше и до три часа, поради што некои патници ги пропуштија своите летови.
На аеродромот во Франкфурт, просечното максимално време на чекање во јули достигна два часа, што е двојно повеќе во споредба со претходната година. Значителни доцнења беа забележани и на аеродромите во Амстердам и Минхен.
Системот EES стана целосно оперативен низ целата Шенген-зона на 10 април 2026 година, но аеродромите и понатаму имаат потешкотии со дополнителните проверки и времето потребно за обработка на патниците.
Тужбата била поднесена пред суд во Естонија на 22 декември 2025 година, а информацијата за неа била обелоденета во годишните извештаи на агенцијата, објавени во јули 2026 година. Весникот „Фајненшел тајмс“ (Financial Times) оваа недела објави детали за случајот, наведувајќи дека конзорциумот постојано ги пробивал крајните рокови, а истовремено ги оспорувал предупредувањата и финансиските казни изречени од страна на eu-LISA.
„Постапката се однесува на фазата на развој на системот и нема никакво влијание врз неговото тековно функционирање“, соопштија од агенцијата, додавајќи дека „EES е целосно оперативен“.
