Аналитика
На површината на Пацификот Ел Нињо веќе е силен. Но, можеби поважната приказна во моментов се случува стотина метри под водата. Таму се наоѓа голема маса невообичаено топла вода која постепено се движи кон источниот дел на океанот и може дополнително да го засили феноменот токму пред зимата.
Најновата анализа на американскиот Climate Prediction Center на NOAA покажува дека подповршинските температури долж екваторијалниот Пацифик остануваат значително над просекот, а на голем простор аномалиите на одредени длабочини надминуваат дури 10 Целзиусови степени. Истовремено, термоклината – границата меѓу потоплите површински и постудените длабоки океански води – е подлабока од вообичаено. Тоа е еден од сигналите дека океанот располага со значителна резерва на топлина која може дополнително да го „храни“ Ел Нињо.
Ова е важно затоа што Ел Нињо не зависи само од тоа колку е топла површината на океанот во еден момент. Она што се случува под неа може да покаже дали феноменот има доволно енергија за дополнително да се засилува во следните месеци.
NOAA проценува дека постои повеќе од 90 проценти веројатност Ел Нињо да достигне многу силен интензитет во текот на есента и зимата 2026/27. За периодот октомври–декември американскиот центар оди и чекор понатаму: проценува 75 проценти веројатност индексот што го користи NOAA да достигне ниво што би го ставило настанот меѓу историски најсилните од почетокот на мерењата во 1950 година.
И Светската метеоролошка организација гледа во иста насока. Според нејзината најнова проценка, веројатноста Ел Нињо да опстојува до февруари 2027 година е речиси 100 проценти, а феноменот треба дополнително да се засили и да го достигне врвот кон крајот на годинава. WMO го опишува настанот како Ел Нињо кој се движи кон „многу силен“ интензитет.
Колку брзо се менува ситуацијата покажуваат и бројките. Мултимоделската прогноза на WMO за периодот септември–ноември предвидува просечна температурна аномалија од околу 3,6 степени во клучниот регион Niño 3.4, со очекување засилувањето да кулминира околу ноември и декември. Разликите меѓу повеќето модели се релативно мали, што укажува на висока сигурност дека Ел Нињо уште не го достигнал својот максимум.
Да се знае дека доаѓа исклучително силен Ел Нињо не значи автоматски да се знае какво ќе биде времето во секој дел од светот. WMO експлицитно предупредува дека јачината на Ел Нињо не се претвора директно во исто толку силни последици во секој регион. Врз времето истовремено влијаат Атлантикот, Индискиот Океан, атмосферските струења и голем број други климатски фактори.
Годинава во равенката влегува уште еден значаен фактор. Во Индискиот Океан се очекува развој на позитивна фаза на Indian Ocean Dipole, со прогнозирана вредност околу 0,9 степени за септември–ноември. Во исто време и тропскиот Атлантик останува потопол од просекот. WMO предупредува дека овие океански услови можат да ги засилат, ослабат или изменат типичните ефекти на Ел Нињо во различни региони.
Сепак, првите сигнали од европските сезонски модели се прилично јасни. Copernicus Climate Change Service во најновата прогноза од 10 септември наведува дека почетните индикатори за зимата 2026/27 фаворизираат поблаги услови од просекот практично над целото европско копно. Во поголемиот дел од Европа се појавува и сигнал за повлажна сезона, со исклучок на делови од јужните и северните рабови на континентот.
Но тоа не е прогноза дека цела Европа ќе има топла и дождлива зима, ниту дека снегот ќе изостане. Сезонските модели кажуваат каква е поголемата веројатност за просекот во период од три месеци, а не какво ќе биде времето во конкретна недела. И релативно топла зима може да содржи неколку многу студени периоди.
Дополнителна неизвесност постои и околу тоа колку силен ќе биде самиот врв на Ел Нињо. Copernicus наведува дека различните европски модели се согласуваат дека феноменот ќе продолжи да се засилува до крајот на календарската година, но не се согласуваат целосно околу максималниот интензитет. По крајот на годината неизвесноста дополнително се зголемува.
Затоа најинтересниот сигнал во моментов можеби не се наоѓа во зимските карти над Европа, туку под површината на Пацификот.
Таму, невидлива од сателитските фотографии на облаци и бури, стои огромна резерва на топлина. Ако продолжи да се пренесува кон површината, Ел Нињо може да влезе во зимата како еден од најсилните настани во современата ера на мерења.
Тоа сè уште не кажува дали одреден европски град ќе има снег во јануари. Но кажува нешто многу поважно за глобалната слика: океанот сè уште не завршил со засилувањето на Ел Нињо, а атмосферата ќе мора да реагира на огромното количество топлина што се акумулира под Пацификот.
