Аналитика
Неколку азиски земји воведоа задолжителни здравствени проверки за патниците на аеродромите, откако Индија објави дека има регистрирани случаи на заболени од смртоносниот вирус Нипа (Nipah) и прогласи епидемија на ограничено подрачје. СЗО ја проценува стапката на смртност на 40% до 75% кај човечките епидемии.
Тајланд воведе засилени мерки за скрининг на главните меѓународни аеродроми за патници кои пристигнуваат од области погодени од епидемијата (особено летови од Западен Бенгал, Индија) и тоа на двата меѓународни аеродроми во Бангкок, Суварнабхуми и Дон Муанг – каде се прави проверка на температурата, се даваат прашалници за здравјето,има станици за скрининг.
Истата постапка е и на аеродром Пукет, каде се одвива скрининг фокусиран на летови од ризични области.Тие вклучуваат скенирање на температурата, здравствени изјави и упатување за понатамошна евалуација доколку се пронајдат симптоми.
Слични мерки се спроведуваат и во Непал, на копнените премини со Индија и на аеродромот Трибхуван (Катманду) – засилен здравствен мониторинг со проверки на температурата и прашалници за симптоми за патниците.
И Сингапур и Пакистан најавија проверка на температурата на своите аеродроми за летови кои пристигнуваат од регионите погодени од Нипа, иако досега не се откриени случаи таму. Малезија, Хонг Конг, Индонезија и Виетнам, исто така, ги засилија здравствените проверки на аеродромите или го зајакнаа надзорот за патниците од Индија поради тревогата.
ШТО СЕ СЛУЧУВА ВО ИНДИЈА?
Индиските власти во вторник соопштија дека ја локализирале епидемијата на вирусот Нипа откако потврдиле два случаи во Западен Бенгал, што ги поттикнало неколку азиски земји да ги заострат здравствените прегледи за патниците од Индија.
Министерството за здравство соопшти дека двата случаи се откриени од декември и дека 196 идентификувани контакти се ставени во карантин и тестирани, сите со негативни резултати. Службениците не објавија детали за пациентите, но рекоа дека ситуацијата останува под постојан мониторинг со сите потребни мерки за јавно здравје.
Нипа е зоонозен вирус првпат идентификуван за време на епидемијата во Малезија во 1990-тите, во која загинаа повеќе од 100 одгледувачи на свињи. Вирусот се шири преку овошни лилјаци, свињи и преку контакт од човек на човек.
Засега не постои вакцина или лиценциран третман за Нипа, кој предизвикува силни трески, конвулзии, повраќање и оток на мозокот. Единствениот третман е супортивна нега за контрола на компликациите и одржување на удобноста на пациентите.
Вирусот има проценета стапка на смртност помеѓу 40% и 75%, според Светската здравствена организација, што го прави многу посмртоносен од коронавирусот. СЗО го идентификуваше Нипа во 2018 година како приоритетен патоген кој бара итно истражување и развој.
Луѓето можат да се заразат со Нипа преку директен контакт со заразени животни, првенствено лилјаци од летачки лисици и свињи, како и нивните контаминирани ткива или секрети. Консумирањето храна контаминирана од овие животни исто така претставува ризик.
Епидемиите во Бангладеш се поврзани со суров сок од урми направен со сок контаминиран од овошни лилјаци. Во Бангладеш, рутинските епидемии се случуваат во предвидлив сезонски модел помеѓу декември и април, што се совпаѓа со врвот на бербата на сокот од урми – културен деликатес. Овошните лилјаци често живеат во дрвја од урми.
Безбедносните мерки беа спроведени откако раните медиумски извештаи од Индија сугерираа пораст на случаите, иако здравствените власти рекоа дека тие бројки се шпекулативни и неточни. Не се пријавени случаи надвор од Индија. Епидемијата овој месец ги означува првите потврдени случаи во Западен Бенгал од 2007 година. Државата претходно пријави епидемии во 2001 и 2007 година.
Неодамнешните случаи се откриени во јужната држава Керала. Голема епидемија во 2018 година уби најмалку 17 лица таму.
КОЛКУ Е ОПАСЕН НИПА-ВИРУСОТ?
Болеста започнува во рок од неколку дена од инфекцијата, со симптоми како треска, главоболка, кашлица, болка во мускулите и тешкотии при дишењето. Како што напредува инфекцијата, пациентите може да доживеат невролошки симптоми како што е оток на мозокот, што може да биде фатално.
Оние кои ќе преживеат енцефалитис, или воспаление на мозокот, можат да се опорават, но понекогаш се соочуваат со доживотни последици, вклучувајќи нарушувања на нападите.
Бидејќи не постојат лекови за спречување или лекување на болеста, СЗО вели дека најдобрата превенција е свесност за факторите на ризик. Тоа вклучува чекори за намалување на пристапот на лилјаците до местата за собирање сок од урми и варење на собраниот сок. СЗО ги советува земјоделците да ја земат предвид близината до лилјаците кога основаат нови фарми за свињи во ранливи региони.
Кога научниците се тркаа да го пронајдат потеклото на пандемијата на коронавирус во 2020 година, првата епидемија на Нипа се сметаше за студија на случај за прелевање на зоонотски болести од животни на луѓе.
(Фото:Wikimedia)
