Аналитика
Арктичкиот студ зафати голем дел од Соединетите Американски Држави, оставајќи зад себе човечки жртви, сериозни нарушувања на инфраструктурата и милиони граѓани принудени да останат во своите домови, додека една од најопасните зимски бури во последните години се движи од југ кон исток.
Опасната зимска бура досега однесе најмалку 11 животи, предизвика масовни прекини на електричната енергија и го наруши воздушниот и копнениот сообраќај низ голем дел од земјата. Националната метеоролошка служба предупреди на „услови опасни по живот“, додека снегот, лапавицата и замрзнатиот дожд продолжуваат да се таложат и да создаваат хаос.
Најмалку две лица починаа од хипотермија во Луизијана, а смртни случаи поврзани со студот и изложеноста се пријавени и во Тексас, Тенеси и Канзас. Во Њујорк, градоначалникот Зохран Мамдани соопшти дека најмалку пет лица починале во саботата, иако причините за нивната смрт сè уште се утврдуваат, додавајќи дека студот секоја година зема жртви меѓу најранливите.
До недела попладне, повеќе од 800.000 домаќинства останаа без електрична енергија, додека илјадници далноводи беа оштетени од тежок мраз и паднати дрвја. Во екот на бурата, бројот на корисници без струја надмина еден милион, особено во јужните и средноатлантските држави. Истовремено, воздушниот сообраќај беше речиси целосно парализиран, со над 11.000 откажани летови, а некои од најголемите аеродроми, вклучително и оние во Вашингтон, Њујорк и Филаделфија, работеа со минимален капацитет или беа целосно затворени.
Метеоролозите предупредуваат дека снегот и мразот ќе се топат исклучително бавно, што значи дека последиците од бурата ќе се чувствуваат со денови. Алисон Санторели од Националната метеоролошка служба истакна дека ваквите услови сериозно ги попречуваат напорите за расчистување и закрепнување, особено во регионите каде што замрзнатиот дожд создаде дебели слоеви мраз на патиштата и инфраструктурата.
Во неколку држави беа прогласени вонредни состојби, а училиштата масовно ги откажаа наставните часови или преминаа на онлајн настава. Американскиот Сенат го одложи закажаното гласање, додека локалните власти ги повикуваа граѓаните да останат во домовите и да избегнуваат патување. Гувернерката на Њујорк, Кети Хочул, ја опиша бурата како „арктичка опсада“, предупредувајќи дека станува збор за најстудениот и најбрутален зимски настан во последните години.
Особено загрижувачки е фактот што екстремниот студ зафати држави кои вообичаено не се навикнати на вакви температури. Во Тексас, Луизијана и Тенеси, температурите паднаа и до 20 степени Целзиусови под сезонскиот просек, што дополнително го зголеми ризикот од хипотермија и несреќи.
Метеоролозите објаснуваат дека причината за оваа екстремна бура е нарушувањето на поларниот вортекс – масивен прстен од силни ветрови што го задржуваат студениот воздух над Арктикот. Кога овој систем ослабува, студениот воздух се спушта кон југ, судирајќи се со потоплите воздушни маси и создавајќи силни зимски бури. Иако се очекува системот постепено да се помести кон Атлантикот, прогнозите укажуваат дека опасно ниските температури ќе се задржат до почетокот на февруари.
Дел од експертите предупредуваат дека климатските промени можеби го менуваат однесувањето на поларниот вортекс, зголемувајќи ја зачестеноста и интензитетот на ваквите екстремни временски настани – тренд што сè почесто ги става на тест подготвеноста и издржливоста на заедниците низ Северна Америка.
(Фото: Unsplash)
