ПОВЕЌЕ

    ДЕНЕС СТАРТУВА ЗАБРАНАТА НА ЕУ за извоз на пластичен отпад во Македонија и други земји кои не се членки на ОЕЦД

    Време зa читање: 4 минути

    Почнувајќи од 21 ноември 2026 година, извозот на пластичен отпад од Европската Унија во земјите кои не се членки на ОЕЦД ќе биде забранет според Регулативата на ЕУ за транспорт на отпад, објави Европската Комисија. Оваа значајна мерка гарантира дека ЕУ презема поголема одговорност за отпадот што го генерира.

    Забраната е дел од поширокиот притисок на ЕУ за справување со загадувањето со пластика, зајакнување на нејзината циркуларна економија и промовирање на одговорно управување со отпадот дома и во странство, усогласувајќи се со нејзината постојана иницијатива за амбициозен глобален договор за загадување со пластика што го опфаќа целиот животен циклус на пластиката.

    Според податоците што ги објави Европската Комисија, ЕУ генерира околу 40 милиони тони пластичен отпад секоја година и извезува помеѓу 1 и 1,5 милиони тони годишно.

    Во 2025 година, околу половина од извозот на пластичен отпад од ЕУ заврши во земјите членки на ОЕЦД, а половина во земји кои не се членки на ОЕЦД. Главни дестинации беа Турција (510.000 тони), Малезија (276.000 тони), Индонезија (215.000 тони), Виетнам (137.000 тони) и Обединетото Кралство (108.000 тони).

    Лошото управување со пластичниот отпад е една од најсериозните форми на глобално загадување на животната средина. Извозот на пластичен отпад во земјите кои не се членки на ОЕЦД многу веројатно создава сериозни еколошки предизвици таму и не е одржлив начин за управување со пластичниот отпад генериран во ЕУ.

    Регулативата за транспорт на отпад, која стапи во сила на 20 мај 2024 година, воведува построги правила за извоз на пластичен отпад. Таа има за цел да обезбеди правилно управување со извозот на отпад од ЕУ и дека ЕУ нема да го префрла товарот на еколошкиот отпад на земјите кои не се членки на ЕУ.

    Забраната за извоз на пластичен отпад од ЕУ во земјите кои не се членки на ОЕЦД ќе важи најмалку до 21 мај 2029 година, по што тие земји можат да аплицираат за прием на таков отпад од ЕУ.

    Извозот на пластичен отпад од ЕУ во земјите на ОЕЦД, пак, останува можен, но е предмет на поголема контрола, се вели во соопштението на ЕК. Како што бара Регулативата, Европската комисија ги следи овие извози и ќе процени дали земјите што примаат значителни количини имаат капацитет да управуваат со отпадот на еколошки здрав начин.

    На 18 септември 2026 година, Комисијата ја објави својата проценка за одржливоста на извозот на пластичен отпад од ЕУ во Турција.

    За да се зајакне капацитетот за рециклирање на пластика во Европа, Комисијата во декември 2025 година утврди мерки за зајакнување на Единствениот пазар за рециклирана пластика, ослободување на инвестиции и стимулирање на иновации за зголемување на рециклирањето и кружните решенија.

    ПОСТРОГИ ПРАВИЛА И ЗА ИЗВОЗ НА ДРУГИ ВИДОВИ ОТПАД

    Покрај забраната за извоз на пластичен отпад, која стапува на сила на 21 ноември 2026 година, Регулативата за прекугранично движење на отпад воведува построги правила за извоз од ЕУ и за сите други видови отпад.

    Како општо правило, од 21 мај 2027 година, ЕУ повеќе нема да извезува отпад во земји што не се членки на ОЕЦД. Како исклучок, може да се одобри извоз на одреден неопасен отпад во земји кои не се членки на ОЕЦД, доколку тие изречно побараат да продолжат да примаат отпад од ЕУ и докажат дека можат да управуваат со него на одржлив начин.

    Првиот список на земји овластени да примаат отпад од ЕУ ќе биде утврден до крајот на 2026 година. Овој список ќе се ажурира најмалку на секои две години, при што земјите или видовите отпад што не се на списокот ќе имаат можност (повторно) да поднесат барање за вклучување.

    (Фото: Mbeo, Flickr)

    19,505Следи нè на facebookЛајк

    слично