Аналитика
Управната директорка на ММФ, Кристалина Георгиева, во средата ги повика владите итно да ги зајакнат јавните финансии, предупредувајќи дека отпорноста на глобалната економија на повторени шокови ги достигнува своите граници.
Георгиева предупреди дека неодамнешните напади врз Саудиска Арабија би можеле да влијаат врз луѓето „насекаде“, бидејќи конфликтот во регионот придонесува за широки економски проблеми. Нападите на Хутите врз меѓународниот аеродром во Ријад за време на викендот оставија 13 мртви, а операциите беа суспендирани во најлошиот напад од 2015 година.
„Саудиската економија е важна за регионот и за светот“, изјави директорката на ММФ, Георгиева, на прес-конференција за време на годишните состаноци на Фондот и Светската банка во Бангкок. „Во таа смисла, овие случувања имаат потенцијално негативни последици за сите, насекаде“, рече таа.
Говорејќи на прес-конференција за време на годишните состаноци на ММФ и Светската банка во Бангкок, Георгиева рече дека енергетските и фискалните бафери се исцрпуваат, додека постојаната инфлација и растечките каматни стапки го зголемуваат притисокот врз сервисирањето на долгот.
Глобалниот раст е проектиран на околу 3,1% во 2026 година, непроменет од априлската прогноза, но под минатогодишните 3,4%, рече таа.
Перспективите ги одразуваат спротивставените сили, при што војната на Блискиот Исток ги нарушува снабдувањето со енергија, додека побарувачката поврзана со вештачката интелигенција ја поддржува економската активност.
Економиите интегрирани во синџирите на снабдување со вештачка интелигенција, вклучувајќи ги Тајланд, Малезија, Јужна Кореја и Сингапур, генерално имаа подобри резултати, заедно со извозниците на енергија кои не беа погодени од војните.
Земјите со ниски приходи и кревките држави, особено увозниците на енергија исклучени од технолошкиот бум, се соочија со најголеми притисоци.
Зголемените трошоци за задолжување ги интензивираат притисоците врз долгот
Георгиева рече дека приносите од државни обврзници во развиените економии се искачиле на повеќедецениски максимуми, што ги одразува инфлацијата, побарувачката за инвестиции, очекувањата за посилен раст поттикнат од вештачката интелигенција и фискалните слабости.
Повисоките референтни приноси ги зголемуваат трошоците за задолжување за пазарите во развој дури и кога нивните премии за ризик останаа стабилни, рече таа, предупредувајќи дека зголемените трошоци за финансирање веројатно ќе продолжат.
Трошоците за сервисирање на долгот во земјите со ниски приходи се зголемија од 6% од владините приходи пред една деценија на 14%, додаде таа.
Георгиева ги повика владите да ги зголемат приходите, да ги рационализираат трошоците и да го подобрат управувањето со јавните финансии. Помошта за компензација на зголемените трошоци за храна и енергија треба да биде привремена и насочена кон ранливите луѓе, а воедно да се зачуваат ценовните сигнали.
Централните банки треба да останат фокусирани на стабилноста на цените, при што најсилните аргументи за затегнување се во економиите каде што инфлацијата ги надминува целите, а активноста останува силна.
Во врска со глобалните нерамнотежи, таа ја повика Кина да ја зголеми домашната потрошувачка, САД да ги зголеми заштедите и да ги намали дефицитите, а Европа да ги зајакне инвестициите.
Самиот економски раст на САД нема да го обезбеди потребното фискално прилагодување доволно брзо, што ги прави потребни дополнителни мерки, рече таа.
Георгиева, исто така, предупреди дека разочарувачките краткорочни приноси од вештачката интелигенција би можеле да предизвикаат неуредно корекција на пазарот, додека сајбер нападите овозможени од вештачката интелигенција претставуваат ризик за финансиската стабилност.
