ММФ предупредува: Војната на Русија во Украина може „фундаментално да го смени“ светскиот економски поредок

Руската инвазија на Украина ќе влијае на целата глобална економија со забавување на растот и зголемување на инфлацијата и би можела фундаментално да го преобликува глобалниот економски поредок на подолг рок, соопшти во вторникот Меѓународниот монетарен фонд (ММФ).

Освен човечкото страдање и историските бегалски текови, војната ги зголемува цените на храната и енергијата, ја поттикнува инфлацијата и ја еродира вредноста на приходите, истовремено ја нарушува трговијата, синџирите на снабдување и дознаките во земјите соседна Украина, се вели во објавата на ММФ на својата веб-страница. Тоа, исто така, ја нагризува деловната доверба и предизвикува несигурност кај инвеститорите што ќе ги намали цените на средствата, ќе ги заостри финансиските услови и може да предизвика одлив на капитал од пазарите во развој, се вели во извештајот. „Конфликтот е голем удар за глобалната економија што ќе му наштети на растот и ќе ги зголеми цените“, сметаат од ММФ.

Претставниците на ММФ веќе рекоа дека очекуваат да ја намалат претходната прогноза на Фондот за глобален економски раст од 4,4 отсто во 2022 година. Организацијата треба да ги објави ажурираните прогнози на 19 април.

Земјите со директна трговија, туризам и финансиска изложеност ќе почувствуваат зголемен притисок, рече ММФ, наведувајќи го поголем ризик од немири во некои региони, од Субсахарска Африка и Латинска Америка до Кавказ и Централна Азија. Во исто време, несигурноста во храната веројатно дополнително ќе се зголеми во делови од Африка и Блискиот Исток, каде земји како Египет увезуваат 80 отсто од својата пченица од Русија и Украина.

На подолг рок, се вели, „војната може фундаментално да го промени глобалниот економски и геополитички поредок доколку се смени трговијата со енергија, се реконфигурираат синџирите на снабдување, се распарчат платните мрежи и ако земјите го преиспитаат поседувањето на резервната валута“.

ММФ предвидува длабоки рецесии во Украина и Русија и проценува дека Европа може да забележи прекини во увозот на природен гас и пошироки нарушувања на синџирот на снабдување. Источна Европа, која ги апсорбираше повеќето од 3-те милиони луѓе кои избегаа од Украина, ќе има повисоки финансиски трошоци како резултат на војната.

Во своето обраќање до светската јавност, Фондот истакна дека земјите од Кавказ и Централна Азија со блиски трговски и платен систем поврзани со Русија ќе бидат повеќе погодени од нејзината рецесија и санкциите воведени по инвазијата на Украина, ограничувајќи ја трговијата, дознаките, инвестициите и туризмот.

На Блискиот Исток и Африка, влошувањето на условите за надворешно финансирање може да поттикне одлив на капитал и да придонесе за спротивставени ветрови на растот за земјите со зголемени нивоа на долг и големи финансиски потреби, рече ММФ.

Повисоките цени на енергијата и храната, намалениот туризам и проблемите со пристапот до меѓународните пазари на капитал би ги загрозиле земјите во субсахарска Африка, кои увезуваат околу 85 отсто од своите резерви на пченица, а една третина од тоа доаѓа од Русија или Украина.

Цените на храната и енергијата се главниот канал за прелевање на кризата на западната хемисфера, при што високите цени на суровините веројатно значително ќе ги забрзаат и онака високите стапки на инфлација во Латинска Америка, Карибите и САД.

Во Азија, најголемото влијание ќе се почувствува кај увозниците на нафта од економиите на АСЕАН, Индија и пограничните економии, вклучително и некои Пацифички острови, додека новите субвенции за гориво би можеле да ги олеснат влијанијата во Јапонија и Кореја, соопшти ММФ.