Аналитика
Додека многу компании се борат со трошоци и неизвесност, „Алкалоид“ влегува во 2026 година со раст на профитот и силен инвестициски циклус. И покрај скромниот раст на продажбите, фармацевтскиот гигант покажува дека знае како да генерира добивка и во услови на криза. Компанијата во првиот квартал пријави зголемување на консолидираната добивка од 5 проценти, потпирајќи се на силниот домашен пазар, диверзифициран извоз и засилени инвестиции – особено во енергетика.
Консолидираните продажби достигнаа 5,25 милијарди денари (околу 85,1 милиони евра), што претставува раст од 1 процент на годишно ниво. На прв поглед скромен, овој раст доаѓа во време кога фармацевтската индустрија се соочува со ценовни притисоци, нестабилни синџири на снабдување и зголемени оперативни трошоци.
Она што ја носи приказната напред е домашниот пазар. Продажбите во земјава пораснале за 18 проценти и сега учествуваат со 37 проценти во вкупните приходи. Причината лежи и во зголемената улога на компанијата во здравствениот систем, преку обезбедување специјализирани терапии и застапување на производи од странски фармацевтски производители. Но, овој сегмент има и своја цена – поголем обем, но со ограничена профитабилност.
Извозот и натаму останува клучен столб, со 63 проценти од вкупните продажби. Регионално, најголем удел има Југоисточна Европа (29%), следена од Источна Европа (20%) и Западна Европа (13%). Посебно се издвојуваат одредени пазари со експлозивен раст – Казахстан (20-кратно), Велика Британија (2,4 пати) и Чешка (2,3 пати). Значителен раст бележат и Грузија, Косово, Грција и Полска.
Структурата на продажбите останува јасна – фармацијата доминира со 93 проценти. Антибиотиците учествуваат со 21%, ОТЦ-препаратите со 19%, невролошките со 13% и кардиолошките со 11%. Сегментот козметика, хемија и билкарство има помало, но стабилно учество од 7 проценти.
Од аспект на профитабилноста, бројките се позитивни. Консолидираната ЕБИТДА порасна за 7 проценти и достигна 993 милиони денари, додека нето-добивката изнесува 515,6 милиони денари, што е раст од 5 проценти. На единечно ниво, растот е уште поизразен – нето-добивката се зголеми за 17 проценти.
Но, можеби најсилниот сигнал од првиот квартал доаѓа од инвестициите. Компанијата вложи 486 милиони денари (околу 7,9 милиони евра), што е раст од дури 89 проценти. Речиси половина од тие средства се насочени кон фотоволтаични капацитети преку „Алкалоид Енергетика“, што покажува јасна стратегија – намалување на зависноста од нестабилните енергетски пазари и контрола врз трошоците на долг рок.
Компанијата паралелно инвестира и во човечки капитал. Во првиот квартал се реализирани 28 нови вработувања, а на вработените им е исплатен регрес од 47.000 денари. Групацијата брои над 3.000 вработени, од кои повеќе од две третини се во земјава.
На пазарот на капитал, акцијата на Алкалоид останува една од најликвидните. Во првиот квартал се движеше меѓу 24.700 и 27.300 денари, со просек од околу 25.250 денари. Пазарната капитализација достигна 36 милијарди денари, а дивидендата за 2025 година е зголемена за 14,3 проценти, на 720 денари бруто по акција.
Компанијата останува на курсот на раст и според бизнис-планот за 2026 година – се планира раст на продажбите и профитот од по 7 проценти, како и инвестиции од околу 8 проценти од приходите. Првиот квартал, според менаџментот, се движи во рамки на тие очекувања.
Сепак, ризиците не се занемарливи. Инфлацијата, каматните стапки и глобалните безбедносни тензии – особено конфликтот поврзан со Иран – создаваат дополнителен притисок врз трошоците и синџирите на снабдување. Волатилноста на цените на енергенсите и суровините останува клучен предизвик.
Во такви услови, стратегијата на Алкалоид изгледа јасна: диверзификација на пазари, инвестиции во сопствени ресурси и градење отпорност на шокови.
Првиот квартал покажува дека компанијата не бележи експлозивен раст, но гради стабилна позиција – со умерен профит, силни инвестиции и јасен фокус на долгорочна одржливост. Во време на неизвесност, токму тоа може да биде најголемата предност.
