
Кога ќе поскапи еден производ во маркет, купувачот ја гледа новата цена. Меѓутоа, од етикетата тешко може да се види каде настанало поскапувањето. Дали маркетот го набавил производот поскапо или ја зголемил својата маржа? Од одговорот зависи колку едно ограничување на трговските маржи би ја намалило сметката на каса. Токму таа мерка повторно е во игра, откако министерот за економија и труд Бесар Дурмиши рече дека Владата би ја разгледала доколку надлежниот сектор достави конкретен предлог.
Дурмиши засега не гледа потреба од интервентни мерки. Според него, Државниот пазарен инспекторат ги следи цените во маркетите и врши контроли и кај дистрибутерите и увозниците. Доколку контролите покажат нарушувања, Министерството би предложило мерки. Висината на евентуалниот плафон, производите што би биле опфатени и рокот на примена допрва би се утврдувале.
Додека се следат маржите, октомвриските бројки веќе покажуваат повисоки цени. Според Државниот завод за статистика, храната и безалкохолните пијалаци поскапеле за 0,7 отсто во однос на септември и за 2,1 отсто во однос на октомври лани. Вкупната инфлација во октомври изнесувала 0,4 отсто на месечно и 3,3 отсто на годишно ниво. Во пресметката на Министерството, просечната потрошувачка кошничка за четиричлено домаќинство достигнала 59.149 денари, а Дурмиши ги издвоил овошјето и зеленчукот меѓу производите со најизразено поскапување.
Плафонот на маржата го ограничува износот што трговецот може да го додаде на набавната цена. Ако набавната цена остане иста, намалувањето на маржата може да ја намали и цената на полицата. Ако производот веќе поскапел кај добавувачот, продажната цена може да порасне и со ограничена маржа. Затоа за ефектот врз купувачите е важно и каде би важело ограничувањето, во малопродажбата, во големопродажбата или во двете.
Во 2025 година Владата ги употреби двата инструмента. Од 20 февруари до 30 април важеше ограничување на маржите за 102 групи производи, со различни стапки зависно од групата, а за осум групи основни прехранбени производи беа утврдени и највисоки продажни цени. Ако и овојпат има предлог, за купувачите ќе биде важно кои производи ќе влезат на листата и колку ќе чинат на каса откако мерката ќе стапи во сила.
Аналитика








