Аналитика
Пактот на ЕУ за миграција и азил од денес ќе почне да се применува во сите земји-членки на Унијата. Пакетот правила, усвоен во мај 2024 година, го менува начинот на кој ЕУ управува со барањата за азил и миграцијата на своите надворешни граници, истакна Европската комисија во соопштение објавено во четврток.
Европскиот пакт за миграција и азил е кулминација на години исцрпувачки преговори со кои се ревидираше претходниот систем, кој беше широко сметан за неуспешен и им даде на крајно десничарските партии моќен наратив за освојување гласови.
Сите членки на ЕУ требаше да бидат подготвени за имплементацијата во петокот со прилагодување на законите, обука на персоналот и зајакнување на граничната инфраструктура. Но, дури и Европската комисија признава дека ниту една членка не е целосно подготвена.
Миграцијата „мора да се задоволи со европско решение“ кое е „ефикасно, фер и цврсто“, изјави претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен.
Комисијата изјави дека системот вклучува задолжителна регистрација и безбедносни проверки за луѓето кои нерегуларно ги преминуваат надворешните граници на ЕУ, како и побрзи гранични процедури во одредени области за апликанти за кои се смета дека веројатно нема да се квалификуваат за заштита, оние кои се сметаат за безбедносен ризик или оние кои се смета дека ги заведувале властите.
Барателите на азил од земјите наведени како „безбедни“ од страна на ЕУ или претставуваат „безбедносна закана“ ќе поминат низ побрзи процедури за азил од три месеци наместо шест. Некои баратели може да бидат задржани на границата додека се обработуваат нивните случаи. Ќе им се даде само една шанса да поднесат жалба на одбиено барање.
Еден од столбовите на новиот договор е да се забрза доброволното и присилното враќање на одбиените баратели на азил со автоматско издавање наредби за враќање кога барањето ќе биде одбиено. Како јасен политички приоритет на политичарите од центарот и крајната десница кои дојдоа на власт во 2024 година низ ЕУ, повратниците треба да бидат испратени во земји кои се сметаат за безбедни како Сирија и Бангладеш.
Европската агенција за азил соопшти дека во март има околу 802.000 барања за азил кои чекаат на прием.
Постојан механизам за „задолжителна солидарност“ ќе им овозможи на земјите-членки да придонесат на различни начини кога некои земји се соочуваат со поголем притисок, а пактот, исто така, утврдува појасни правила за тоа која земја е одговорна за обработка на барањето за азил.
Комисијата соопшти дека договорот воведува стандарди на ниво на ЕУ за условите за прием и поставува заедничко правило што им овозможува на барателите на азил пристап до пазарот на трудот по шест месеци.
Исто така, се вели дека рамката вклучува заштитни мерки за основните права, вклучително и независен механизам за следење за време на скринингот и граничните процедури за азил.
Новите бројки покажуваат дека нерегуларните гранични преминувања се намалени за 55% во споредба со пред две години.
Застапниците за човекови права предупредуваат дека пактот би можел да ги зголеми тешкотиите со кои се соочуваат барателите на азил додека се обидуваат да најдат безбедно засолниште во ЕУ.
(Фото: полско-белоруска граница, бариера против нелегални премини, Gov.pl, CC BY 3.0)
