Аналитика
Вештачката интелигенција можеби учи брзо, но сметката за материјалот од кој учела може да се покаже исклучително скапа. Anthropic, компанијата зад популарниот AI асистент Claude, се најде пред нова голема правна битка, откако два од најмоќните музички издавачи во светот ја обвинија дека користела десетици илјади песни без дозвола за да ги развива своите модели.
Sony Music Publishing и Warner Chappell Music поднесоа тужба во Калифорнија во која тврдат дека Anthropic систематски преземал, собирал и копирал дела заштитени со авторски права, наместо да плати лиценци за нивно користење. Во тужбата се опфатени и извршниот директор Дарио Амодеи и коосновачот Бенџамин Ман.
Списокот на песни што се појавуваат во судските документи звучи речиси како плејлиста со светски хитови. Меѓу нив се „All I Want for Christmas Is You“ на Мараја Кери, „Eye of the Tiger“ на Survivor, „Livin’ on a Prayer“ на Bon Jovi, „Hallelujah“ на Леонард Коен, „Uptown Funk“, како и „Paper Rings“ на Тејлор Свифт.
Но, спорот не се сведува само на тоа дали Claude некогаш може да „врати“ делови од текст на некоја позната песна. Музичките издавачи тврдат дека проблемот почнува многу порано – уште во фазата кога Anthropic ги собирал огромните количества податоци потребни за обука на своите модели.
Според тужбата, компанијата и нејзините основачи користеле различни извори, од torrent-мрежи и пиратски библиотеки до собирање содржини од интернет. Во судските материјали повторно се појавуваат и податоците од претходниот спор со американски автори, според кои биле преземени најмалку седум милиони копии од книги од пиратски извори. Издавачите тврдат дека меѓу тие материјали имало и текстови и нотни записи од песни.
Обвинувањата одат и чекор понатаму. Sony и Warner тврдат дека дел од музичкиот материјал бил собиран и од легални сервиси за текстови на песни, како Musixmatch и LyricFind, но без соодветни лиценци за користење на тие дела при обуката на вештачката интелигенција. Според нив, во процесот биле отстранувани или менувани и информации со кои се идентификуваат авторите и носителите на правата.
Токму бројките ја прават тужбата особено сериозна.
Американскиот закон овозможува законска отштета до 150.000 долари за дело доколку судот утврди намерно прекршување на авторските права. Издавачите бараат и до 25.000 долари за секој случај на отстранување или менување информации поврзани со авторските права. Бидејќи тужбата зборува за десетици илјади композиции, теоретската финансиска изложеност на Anthropic може да се мери во милијарди долари.
Покрај парична отштета, Sony Music Publishing и Warner Chappell бараат судење пред порота, уништување на копиите за кои тврдат дека се незаконски прибавени и информации за податоците што биле користени при обуката на Claude.
За Anthropic ова не е првата средба со музичката индустрија. Universal Music Publishing Group, Concord и ABKCO веќе водат спор против компанијата за повеќе од 20.000 музички дела, во кој се бара отштета поголема од три милијарди долари. Во август и Round Hill Music поднесе сопствена тужба против Anthropic.
Компанијата веќе почувствува колку скапи можат да бидат ваквите спорови. Во 2025 година Anthropic се согласи на порамнување од 1,5 милијарди долари со американски автори во спор поврзан со пиратски копии од книги користени при создавањето на бази на податоци.
Сега музичката индустрија го поставува истото прашање, но со уште поголем влог: може ли компанија вредна огромни суми да изгради AI модел со туѓа креативна работа, а дури потоа да разговара за лиценци и надомест?
Одговорот што ќе го дадат американските судови нема да биде важен само за Anthropic. Тој може да одреди колку навистина ќе чини „горивото“ со кое се обучува следната генерација на вештачка интелигенција – и дали времето кога технолошките компании прво земаа содржина, а потоа прашуваа за дозвола, се приближува кон крајот.
