Аналитика
Американскиот претседател Доналд Трамп ја заврши посетата на Пекинг и пред неколку часа беше испратен со државнички почести на пат за Вашингтон. Пред да замине, Трамп го покани кинескиот претседател Си Џинпинг да ја посети Белата куќа на 24 септември, што укажува дека трговските разговори ќе продолжат и по дводневниот самит оваа недела во Пекинг.
По состанокот на двајцата претседатели претходно истиот ден, Си рече дека САД и Кина се согласиле за „стратешка стабилност“ како рамка за следните три години, според државните медиуми. Двајцата претседатели завршија историски самит со глобални импликации. Трамп рече дека се решени „многу различни проблеми“, но сè уште не се објавени суштински договори за клучните прашања што влијаат на нивните соперништва.
Трамп пристигна во Пекинг со цел да склучи договори во сектори како што се земјоделството, авијацијата и вештачката интелигенција, како и да ги ограничи разликите меѓу двете страни во голем број напнати геостратешки области – не само во војната на Блискиот Исток.
Предлозите на Трамп до Си, кого го опиша како „голем лидер“ и „пријател“, досега беа дочекани со потивки тонови од страна на кинескиот лидер.
Но, американскиот лидер рече дека „многу добри работи“ произлегле од посетата. „Склучивме неколку фантастични трговски договори, одлични за двете земји“, рече тој по прошетката со Си меѓу грмушките од рози во градините на Џонгнанхај, централен комплекс на лидерството веднаш до Забранетиот град во Пекинг.
„Решевме многу различни проблеми што другите луѓе не би можеле да ги решат“, додаде тој, без да даде детали.
Си рече дека тоа е „пресвртница“ и дека двете страни досега морале да воспостават „нов билатерален однос, што е однос на конструктивна стратешка стабилност“.
Кинескиот претседател Си Џинпинг и неговиот американски колега Доналд Трамп се согласија да ја зајакнат комуникацијата и координацијата по меѓународните и регионалните прашања во услови на војната со Иран, соопшти Кина во петокот.
Двајцата лидери одржаа „длабинска размена на мислења“ за главните прашања што ги засегаат двете земји и светот и постигнаа серија „нови заеднички разбирања“, изјави портпаролот на кинеското Министерство за надворешни работи, според соопштението, додека Трамп ја оствари првата посета на американски претседател на Кина од 2017 година.
Тој вети дека ќе испрати семе на Трамп за Градината со рози во Белата куќа.
ЌЕ СЕ ВМЕША ЛИ КИНЕСКАТА ДИПЛОМАТИЈА ВО КРИЗАТА ВО ХОРМУЗ?
Во интервју за Фокс њуз по завршувањето на првиот ден од самитот, Трамп рече дека Си се согласил со неколку точки од листата на желби на САД.
На темата за војната во Иран, американскиот претседател рече дека Си ефикасно го уверил својот колега дека Кина не се подготвува воено да му помогне на Техеран, кој во суштина го затвори Ормускиот теснец. „Тој рече дека нема да дава воена опрема… го кажа тоа силно“, изјави Трамп за Фокс.
„Тој би сакал да го види Ормускиот теснец отворен и рече „ако можам да помогнам во каква било смисла, би сакал да помогнам“, додаде Трамп.
На прашањето дали двајцата лидери разговарале за Иран, кинеското министерство за надворешни работи во петокот објави соопштение во кое повикува на „сеопфатен и траен прекин на огнот“.
„Бродските линии треба да се отворат што е можно поскоро како одговор на повиците на меѓународната заедница“, додаде.
Топлите ракувања и помпезноста во четвртокот беа донекаде засенети од отвореното предупредување од Си за многу подолго постоечката геополитичка жариште, Тајван.
Кратко по почетокот на разговорите, кинеските државни медиуми објавија дека Си му рекол на Трамп дека грешките во врска со чувствителното прашање за Тајван би можеле да ги доведат нивните две земји во „конфликт“.
Интервјуто во Фокс њуз не се осврна на Тајван, а Трамп не коментираше за новинарите кога беше прашан за ова прашање во четврток.
Американскиот министер за финансии, Скот Бесент, изјави за CNBC дека претседателот ќе каже повеќе „во наредните денови“.
Државниот секретар Марко Рубио во четврток изјави за NBC дека „политиката на САД за прашањето на Тајван е непроменета… од состанокот“. Пекинг ја покрена темата, рече тој, но „ние секогаш јасно ја искажуваме нашата позиција и преминуваме на другите теми“.
Тајпеј одговори во петокот заблагодарувајќи се на Вашингтон „за постојаното изразување на својата поддршка“.
ТРАМП ЗАДОВОЛЕН ОД ТРГОВСКИТЕ ДОГОВОРИ
Трамп во петокот не ги прецизираше трговските договори за кои рече дека биле склучени со Кина.
Сепак, во интервјуто за Фокс, Трамп рече дека еден голем бизнис договор склучен вклучувал Си кој се согласил да купи „200 големи“ авиони Боинг.
Акциите на американскиот авијациски гигант паднаа по коментарите на Трамп, што е знак дека пазарот очекувал посилна набавка од Кина.
Американскиот претседател, исто така, рече дека Пекинг, исто така, изразил интерес за купување американска нафта и соја.
Кина, која е клучен странски клиент на иранската нафта, купи мали количини американска нафта пред Трамп да воведе царини минатата година. Нагло ги забави купувањата на американска соја, свртувајќи се наместо тоа кон Бразил.
И министерот за финансии Скот Бесент изјави за CNBC дека Трамп и Си разговарале за поставување „заштитни огради“ за употреба на вештачка интелигенција. Бесент рече дека „двете светски суперсили на вештачката интелигенција ќе почнат да разговараат“, иако контролата на американскиот извоз на напредната технологија во Кина останува болна точка во односите.
(Фото: The White House)
