Од државни системи до услуги без шалтер: На Finelevate се отвори прашањето колку реално ја користиме дигиталната инфраструктура

Колку се користи дигиталната инфраструктура што веќе е изградена, колку приватниот сектор е вклучен во електронската размена на податоци и до каде стигна примената на електронската идентификација во практиката беа меѓу темите за кои се зборуваше на Finelevate Digital Summit 2026.

Министерот за дигитална трансформација Стефан Андоновски се осврна на процесот на дигитализација во јавниот и приватниот сектор, посочувајќи дека државната администрација во изминатиот период заостанувала зад приватниот сектор. Според него, состојбата во последните две години е подобрена и направени се значајни чекори во дигитализацијата на институциите, но тоа не значи дека администрацијата веќе е понапред од приватниот сектор.

Андоновски зборуваше и за инфраструктурата преку која институциите се поврзуваат и разменуваат податоци, како и за потребата постојните системи сè повеќе да се користат во практиката. Во тој контекст се осврна и на искуствата од други земји, меѓу кои ја спомена Литванија, при разговорот за развојот и користењето на дигиталната инфраструктура.

Во продолжение Андоновски зборуваше и за податоците што институциите ги поседуваат во официјалните регистри и за можноста тие да се користат во процеси во кои се вклучени и компаниите. Во тој контекст ги спомена процесите поврзани со нови корисници и ажурирањето на постојните податоци.

На самитот беше пренесено и искуството од Србија преку Санела Голијанин, проект-менаџер во Канцеларијата за ИТ и е-Управа на Владата на Србија. Таа зборуваше за примената на дигиталните решенија и за нивното користење во банкарскиот сектор.

Голијанин посочи дека во конкретниот процес за кој зборуваше се вклучени седум банки, при што се осврна на нивното користење на компонентите на дигиталната инфраструктура во банкарските процеси.

Посебно внимание на Finelevate беше посветено на електронската идентификација и на тоа како таа веќе се применува во практиката. За искуството во оваа област зборуваше Катерина Јовановиќ, раководител на Одделот за доверливи услуги во КИБС АД Скопје.

Јовановиќ посочи дека корисниците денес можат дигитално да се идентификуваат и автентицираат и дека одредени процеси што традиционално барале физичко присуство на корисникот на шалтер сега можат целосно да се завршат преку дигитални канали.

Според неа, електронската идентификација постепено се вградува во деловните процеси, а институциите што се поврзуваат со инфраструктурата за електронска идентификација продолжуваат да ја интегрираат во различни услуги.

Јовановиќ наведе и дека системот за електронска идентификација има над 70.000 корисници во земјава.

Таа нагласи дека важен дел од процесот е и начинот на кој банките ја прифаќаат електронската идентификација и ја вградуваат во своите деловни процеси. Со тоа, постапки за кои претходно било неопходно клиентот физички да биде присутен можат да се префрлат во дигитален канал.

На Finelevate Digital Summit 2026 се зборуваше за практичната употреба на постојните дигитални решенија, за напредокот во дигитализацијата на јавната администрација, искуствата од регионот и за примената на електронската идентификација во банкарските и другите деловни процеси.