Аналитика
Едвај неколку дена по драматичниот пресврт во Венецуела, Соединетите Американски Држави испраќаат јасен сигнал дека земјата влегува во нова, неизвесна, но потенцијално пресудна фаза. Министерот за енергетика на САД, Крис Рајт, изјави дека е „многу веројатно“ американските компании во блиска иднина да го прошират своето присуство во венецуелската нафтена индустрија, по отстранувањето на долгогодишниот лидер Николас Мадуро.
Во интервју за емисијата Face the Nation with Margaret Brennan, Рајт нагласи дека евентуалното враќање на американските нафтени компании ќе зависи од самите бизниси, но оти таквото сценарио е сосема реално. Тој истакна дека САД не ја презеле контролата врз државната нафтена компанија PDVSA, но призна дека Вашингтон во моментов има клучна улога во контролата на продажбата на венецуелската сурова нафта.
Според Рајт, Венецуела моментално има ограничена можност самостојно да ја извезува својата нафта, а целиот процес оди преку американски трговци. Средствата од продажбата, како што рече, се собираат и повторно се насочуваат кон Венецуела со цел да се подобрат условите за живот и на Венецуелците и на Американците. Тој изрази уверување дека токму оваа финансиска контрола ќе доведе до релативно брзи промени и стабилизација на состојбата во земјата.
Клучниот настан што го отвори овој процес се случи на 3 јануари, кога американските сили го уапсија Мадуро и неговата сопруга и ги пренесоа во Њујорк, каде што се соочуваат со федерални обвиненија, меѓу кои наркотероризам и увоз на кокаин. И двајцата се изјаснија за невини. Рајт изјави дека САД очекуваат транзицијата во Венецуела да се одвива брзо, но предупреди дека станува збор за процес кој допрва започнува.
Иако Вашингтон отворено признава дека „денес нема легитимна влада во Венецуела“, Рајт рече дека САД се принудени да соработуваат со дел од постојните функционери за да се избегне целосен колапс на државата. Меѓу нив е и министерот за внатрешни работи Диосдадо Кабело, фигура која, и покрај обвиненијата во САД, има значително влијание врз безбедносните структури во земјата. Целта, според Рајт, е постепено водење на Венецуела кон репрезентативна влада и целосно враќање на суверенитетот на народот.
Паралелно со случувањата во Каракас, Доналд Трамп ја прошири реториката и кон регионот. Во објава на социјалните мрежи, тој ја предупреди Куба дека повеќе нема да има пристап до венецуелската нафта, тврдејќи дека островската држава со години живеела од венецуелски ресурси во замена за безбедносна поддршка. Сепак, Рајт појасни дека САД во моментов не вршат притисок врз Мексико, клучен снабдувач со гориво за Куба, да го прекине извозот.
Трамп исто така соопшти дека Венецуела го „започнала процесот“ на ослободување на политичките затвореници, објава што дојде во чувствителен момент, откако Стејт департментот ги повика американските државјани итно да ја напуштат земјата поради извештаи за вооружени милиции кои проверуваат докази за американско државјанство или поддршка за САД.
Во меѓувреме, американска делегација пристигна во Венецуела за технички и логистички проценки поврзани со можно обновување на дипломатските односи со Венецуела, а Трамп најави и средба со лидерка на опозицијата Марија Корина Мачадо, која јавно изрази желба да ја сподели Нобеловата награда за мир со него.
Сите овие настани укажуваат дека Венецуела влегува во турбулентен, но потенцијално трансформативен период, во кој нафтата повторно е клучниот адут – овојпат под силно американско влијание, со ветувања за политичка промена, економска стабилизација и нов почеток за земјата што со години е симбол на длабока криза.
(Фото: Unsplash)
