Аналитика
Европската унија официјално започна војна против дигиталната зависност, а TikTok е првиот на нејзина мета. Брисел за прв пат јасно стави до знаење: механизмите што нè држат „залепени“ за екраните, како што е бесконечното скролување, мора да станат минато.
ШТО ТОЧНО ЌЕ СЕ СМЕНИ?
ЕУ го прогласи дизајнот на TikTok за штетен, особено за менталното здравје на децата. Барањата се јасни и радикални и би можеле да постават нови стандарди за сите апликации во светот. Една од нив е укинување на бесконечниот фид на видеа – апликацијата би можела да добие „крај“ или јасни граници на содржината, поставување на задолжителни паузи и воведување строги блокади по одредено време на употреба, ресетирање на алгоритмот односно промена на системот за препораки што ги влече корисниците во „зајачка дупка“ од содржина.
Истрагата на ЕК, исто така, откри дека проценката на ризикот на TikTok не соодветно опфатила како неговите дизајнерски карактеристики и темните шеми би можеле да предизвикаат штета на физичкото и менталното здравје на неговите корисници.
Европската комисија (ЕК) прелиминарно утврдила дека карактеристиките на дизајнот на TikTok што предизвикуваат зависност го прекршуваат Законот за дигитални услуги (DSA) на Унијата.
Прелиминарната одлука опишува како карактеристиките на дизајнот што предизвикуваат зависност на платформата, како што се бесконечно скролување и автоматско пуштање, резултираат со тоа што корисниците преминуваат во „режим на автопилот“, при што ЕК наведува дека ова може да доведе до „компулсивна употреба“.
DSA, кој ги утврдува правилата за онлајн услугите што ги користат европските граѓани, е дизајниран да ги зајакне правата на потрошувачите и изборот на потрошувачите, а воедно да го минимизира ризикот од штета. Законот, исто така, бара од платформите да спроведат проценка на ризикот од негативните ефекти врз менталното здравје на децата и да ја презентираат пред ЕК.
КОЈ Е УШТЕ ПОД ЛУПАТА НА ЕК?
Ова не е изолиран напад врз една компанија. TikTok е една од 17-те компании дефинирани како многу големи онлајн платформи според законот, што значи дека мора да се придржува до најстрогите правила на DSA бидејќи големината на нејзината корисничка база значи дека постои поголем потенцијал за појава на системски штети.
Мета, која е сопственик на Фејсбук и Инстаграм, веќе е под истрага за слични „зависни“ елементи. Регулаторите планираат да го користат случајот со TikTok како шаблон за чистење на целиот дигитален пазар.
Доколку компаниите не се согласат со овие промени, тие се соочуваат со казни до 6% од нивниот вкупен годишен приход. Тоа се милијарди евра што би можеле да ги принудат технолошките гиганти да го дадат здравјето на корисниците пред приходите од рекламирање.
Експертите за дигитални права велат дека ова е историски момент. Досега, правилата беа нејасни, но сега Брисел го дефинираше дизајнот што создава зависност како директен ризик што може да се гони.
Додека TikTok веројатно ќе се обиде да се одбрани и да преговара за „помеки“ верзии на овие правила, пораката е јасна: Законот за дигитални услуги (DSA) станува најмоќното оружје во џебот на европските бирократи, пишува Politico.
(Фото: Solen Feyissa, Flickr)
