Претставниците на компанијата Боинг и роднините на патниците загинати во двете последователни несреќи на авиони Боинг 737 Макс ќе се сретнат лице в лице во судница во Тексас во четврток, каде што воздушниот гигант ќе одговара за кривична пријава, за која мислел дека се решил пред две години. Во документот поднесен во средата, адвокатите на семејствата го обвинија Боинг дека го извршил „најсмртоносниот корпоративен криминал во историјата на САД“.
Членовите на семејството никогаш не биле консултирани пред Боинг да склучи договор со американското Министерство за правда за да избегне гонење за кривично дело измама. Се очекува до десетина луѓе од повеќе земји да сведочат за тоа како загубата на најблиските влијаела врз нив.
Ќе има две главни фази на обвинението: Боинг ќе се изјасни, а потоа роднините на патниците ќе побараат од судот да му наметне услови на Боинг исто како што тоа би го направило за секој обвинет за криминал.
Семејствата во средата рекоа дека тие услови треба да вклучуваат монитор избран од суд за да процени дали Боинг создава култура на безбедност и етика – како што и вети на владата – и дека неговите чекори за тоа треба да бидат објавени.
„Боинг“ се соочи со граѓански тужби, конгресни истраги и огромна штета на неговиот бизнис по несреќите во 2018 и 2019 година, во кои загинаа вкупно 346 луѓе. Меѓутоа, Боинг и неговите највисоки функционери избегнаа кривично гонење поради спогодбата постигната меѓу компанијата и владата во јануари 2021 година.
Боинг беше обвинет за само една точка за измама на Соединетите Американски Држави за да ги натера регулаторите да го одобрат авионот Max. Но, Министерството за правда на администрацијата на Трамп во заминување се согласи да го одложи гонењето и да го отфрли обвинението ако Боинг плати 2,5 милијарди долари – главно на авиокомпаниите, но вклучително и парична казна од 243,6 милиони долари – и не стори други кривични дела три години.
Американскиот окружен судија Рид О’Конор нареди Боинг да биде изведен откако утврди дека Министерството за правда го прекршило законот за правата на жртвите со тоа што не им кажал на семејствата за тајните преговори со Боинг. Тој не се произнесе за посебно прашање дали Боинг треба да го изгуби имунитетот од гонење.
Пол Касел, адвокат кој ги застапува семејствата, рече дека се надева дека сведочењето на роднините во четврток ќе го убеди Министерството за правда да ја отфрли спогодбата.
Одделот за правда на администрацијата на Бајден не се спротивстави на обвинението, но продолжува да се согласува со Боинг дека спогодбата треба да важи. Во судското поднесување во ноември минатата година, одделот рече дека без спогодбата, владата ќе ја изгуби својата способност да се погрижи Боинг да ги следи реформите дизајнирани да спречат идни трагедии.
ТАЖНИОТ РЕКОРД НА ЖРТВИ НА БОИНГ МАКС
Првиот официјален патнички лет на MАХ беше во 2017 година. Не долго потоа, првата несреќа се случи во октомври 2018 година во Индонезија и беше проследена со друга во март 2019 година во Етиопија.
Пред двете несреќи, автоматизираниот систем за контрола на летот чиишто финеси на функционирањето Боинг првично не им го откри на авиокомпаниите и пилотите, во двете несреќи го турна носот на авионите надолу врз основа на неисправно отчитување на сензорот. Боинг обвини двајца поранешни вработени за заблуда на Федералната управа за авијација во врска со системот, познат по неговиот акроним, MCAS.
Еден од тие поранешни вработени, тест пилот, е единственото лице обвинето во врска со Макс. Поротата во судницата на судијата О’Конор минатата година го прогласи за невин.