Аналитика
Киев додели тендер на група инвеститори за ископ на едно од најперспективните наоѓалишта на литиум во Украина, објави Њујорк Тајмс, повикувајќи се на двајца анонимни украински функционери. Украинската влада сè уште треба формално да го потпише договорот, но двајцата функционери му рекоа на NYT дека одлуката во суштина е донесена од владина комисија.
Конзорциумот на инвеститори на кои им е доделена понудата ги вклучува TechMet, рударска компанија поддржана од американската влада, и милијардерот Роналд С. Лаудер, близок соработник на американскиот претседател Доналд Трамп.
„ТекМет“, приватна компанија за метали за батерии, има длабоки врски со администрацијата на Трамп преку инвестиција од 25 милиони долари од Корпорацијата за меѓународен развој на САД (DFC), агенција основана за време на првиот мандат на Доналд Трамп за обезбедување критични резерви на минерали. Од 2026 година, „ТекМет“ е вклучена во големи проекти поддржани од администрацијата на Трамп.
Конзорциумот долго време изразуваше интерес за неискористеното наоѓалиште на литиум, познато како Добра, во централната Кировоградска област. Тоа е едно од најперспективните минерални наоѓалишта во Украина, кое содржи помеѓу 80-105 милиони метрички тони литиум, кој е класифициран од САД како критичен минерал поради неговата употреба во зелената технологија.
Киев официјално започна аукција за локацијата Добра во август 2025 година, а TechMet се сметаше за веројатен победник на почетокот. Ова во голема мера се должеше на тоа што компанијата имаше поддршка од Американската корпорација за меѓународен развој на финансии (DFC), владина агенција основана за време на првиот мандат на Трамп.
Откако Трамп ја презеде функцијата, Киев ги позиционираше своите природни ресурси како привлечни инвестициски можности за американските бизниси, во обид да го задржи Трамп на своја страна. Ова го вклучува и договорот за минерали, договор од 2025 година што им даде преференцијален пристап на американските инвеститори преку фонд за реконструкција меѓу САД и Украина, кој беше заеднички развиен со DFC.
По месеци подготовка, фондот стана оперативен кон крајот на минатата година. На 7 јануари, Украина и САД лансираа онлајн портал за да започнат со прифаќање на предлози за проекти во фондот.
Киев се надева дека ќе привлече три проекти оваа година во фондот, со критични минерали наведени како целен сектор.
Претседателот Володимир Зеленски го зголеми фокусот на економскиот потенцијал на Украина во услови на тековните разговори за мир со своите западни партнери. Неодамна, Киев објави „план за просперитет“ од 800 милијарди долари за да ги охрабри странските инвестиции во земјата.
Иако засега малку се знае за планот, официјалните изјави опишуваат 10-годишна рамка во која се вклучени Украина, САД, ЕУ и партнерите од Г7, со цел мобилизирање на тие 800 милијарди долари преку комбинација од јавни и приватни инвестиции.
Украина поседува значајни, во голема мера неискористени наоѓалишта на литиум, проценети на околу 500.000 тони, што претставува една од најголемите потенцијални резерви во Европа. Клучните наоѓалишта вклучуваат Полохивске, Шевченковске и Крута Балка. Поради високата стратешка вредност, големи локации беа цел на конфликтот, а некои области, како што е во близина на Донецк, паднаа под руска контрола. Од почетокот на 2026 година, Украина активно инвестира во развој на овие ресурси, вклучително и доделување права на конзорциуми поддржани од САД, пишува Киев Индипендент.
(Фото: рудник на литиум во САД, илистрација, Doc Searls, СС)
