Високите цени на енергијата и замрсените синџири на снабдување ја зголемија инфлацијата во Европа, при што Германија достигна ниво невидено повеќе од 40 години, а Шпанија постави сличен рекорд, при што цените се зголемија за речиси 10 проценти. Потрошувачките цени во Германија, најголемата европска економија, скокнаа за 7,6 отсто во однос на минатата година, објави во средата Федералната канцеларија за статистика на земјата, цитирајќи прелиминарни бројки кои се приспособени за да се споредат со податоците за инфлацијата од другите земји на Европската унија, пишува Њујорк Тајмс.
Канцеларијата го обвини скокот на инфлацијата за нападот на Русија врз Украина, кој ги зголеми цените на енергијата и дополнително ги забави синџирите на снабдување кои само што почнаа да се опоравуваат од тесните грла поттикнати од пандемијата.
„Слично висока стапка на инфлација во Германија последен пат беше забележана во есента 1981 година, кога цените на минералното масло нагло се зголемија како последица на иранско-ирачката војна“, се вели во соопштението на канцеларијата.
Во двете земји стапките беа повисоки од очекуваното, а за Шпанија тоа беше најголем пораст од 1985 година – стапката на инфлација во Шпанија скокна за 9,8 отсто од пред една година.
Претставниците на Европската унија треба да ги објават податоците за инфлацијата за блокот во петок. Остриот пораст на цените во март, кој дава рани показатели за тоа како војната во Украина се бранува низ економијата, ќе изврши поголем притисок врз Европската централна банка. На состанокот овој месец, банката рече дека ќе започне да намалува некои од своите стимулативни мерки за купување обврзници, истовремено предупредувајќи дека конфликтот ќе ја повлече економијата.
Германскиот совет на економски експерти, кој ја советува владата во Берлин, во извештајот објавен во средата предупреди дека неговите „перспективи за економијата во Германија и еврозоната нагло се влошиле“ поради војната во Украина, која трае веќе 34 дена, и покажува неколку знаци на запирање.
Пред избувнувањето на војната, Советот рече дека зголемувањето на индустриското производство и силниот пазар на труд укажуваат на економско закрепнување, по падот поврзан со затворањето на глобалната економија околу пандемијата на коронавирус. Експертите на Советот ја повикаа Германија да продолжи со напорите за диверзификација на снабдувањето со енергија и да се оддалечи од нејзината зависност од Русија, која обезбедува 55 отсто од потребите на Германија за природен гас. Германија минатата недела објави планови за драстично намалување на руската енергија.
„Високата зависност од руските енергетски резерви повлекува значителен ризик од пониско економско производство, па дури и рецесија со значително повисоки стапки на инфлација“, рече Советот.
Премиерот Педро Санчез од Шпанија, зборувајќи пред пратениците во Мадрид, исто така во голема мера ја обвини руската војна против Украина за зголемените цени. Тој рече дека неговата влада ќе воведе итни мерки за да помогне во задржувањето на цените, вклучително и за храната.
Клучен дел од светската пченица, пченка и јачмен се заробени во Русија и Украина поради војната, додека уште поголем дел од светските ѓубрива се заглавени во Русија и Белорусија. Глобалните цени на храната и ѓубривата растат како резултат: од инвазијата минатиот месец, цените на пченицата се зголемија за 21 отсто, јачменот за 33 отсто, а некои ѓубрива за 40 отсто.
Полиците на супермаркетите во Германија сѐ повеќе се празни, онаму каде што вообичаено стојат залихите на брашно и сончогледово масло, бидејќи потрошувачите собрале повеќе од нивниот удел во очекување на потенцијален недостиг.
Германското Министерство за земјоделство во средата се обиде да ги ублажи стравувањата од недостиг на храна, посочувајќи дека земјата во голема мера е самодоволна во производството на пченица. Но, Министерството призна дека цените на храната се зголемуваат, поттикнати од зголемувањето на цените на енергијата и ѓубривата.
„Безбедноста на снабдувањето со храна е загарантирана во Германија“, соопшти Министерството.
Г-дин Санчез рече дека неговата влада ќе воведе регулатива со која ќе им се дозволи на супермаркетите да го ограничат купувањето на одредени артикли за да избегнат складирање.
Во последниве недели, и во шпанските супермаркети на моменти снемаа артикли, како сончогледово масло, кои обично се увезуваат од Украина и Русија. Проблемите се влошија со долгиот транспортен штрајк во Шпанија, кој ја принуди владата да им понуди компензација на камионџиите минатата недела за нивните зголемени сметки за гас.
Г-дин Санчез рече дека бројките на инфлацијата не изгледаат добро и посочи дека, доаѓајќи во услови на пандемија што особено ја погоди Шпанија во 2020 година, економските последици остануваат непредвидливи.
„Мораме да кажеме дека ниту еден итен план не може да се смета за конечен“, рече тој.